|
Ο χαλβάς και τα μυστικά του
Κείμενο - Φωτογραφίες: Μυρσίνη Λαμπράκη
Πώς
φτιάχνεται; Σε τι μας ωφελεί; Ταιριάζει με το κρασί; Oλα όσα πρέπει
να γνωρίζετε για έναν από τους αδιαμφισβήτητους πρωταγωνιστές της
Σαρακοστής. Πάντα πίστευα ότι για να εκτιμήσεις σωστά ένα τρόφιμο πρέπει να
γνωρίσεις από κοντά τις πρώτες ύλες του, να συναναστραφείς με τους
ανθρώπους που το φτιάχνουν -και ενίοτε παθιάζονται μαζί του-, να
βιώσεις το συναρπαστικό ταξίδι της παραγωγικής διαδικασίας του. Ετσι,
δέχθηκα με ευχαρίστηση την πρόσκληση του Λευτέρη Ελευθερίου να
επισκεφθώ στη Δράμα το εργαστήριο χειροποίητου χαλβά που κληρονόμησε
από τον προπάππου του, πρόσφυγα από την Αξό της Καππαδοκίας. Οταν
έφτασα στα Κύργια της Δράμας, βρέθηκα μπροστά σε ένα συμπαθητικό
μικρό εργαστήριο, όπου με περίμενε ολόκληρη η οικογένεια με ανοιχτές
τις αγκάλες και τις... πόρτες, παρά τους 4ο C που έδειχνε το
θερμόμετρο εκείνη τη μέρα. Αργότερα θα μάθαινα ότι ο χαλβάς, για να
ζυμωθεί σωστά στο χέρι, απαιτεί χαμηλή θερμοκρασία.
Εν
αρχή ην το ταχίνι Η πρώτη ύλη, δηλαδή ο καλής ποιότητας σησαμόσπορος,
εισάγεται από το Σουδάν. Υπάρχει και δεύτερης ποιότητας που
εισάγεται από άλλες χώρες, διότι στην Ελλάδα δεν καλλιεργείται πια,
αν εξαιρέσουμε μια πειραματική προσπάθεια της Γεωργικής Σχολής
Θεσσαλονίκης, η οποία χρηματοδοτήθηκε από την εταιρεία προϊόντων
χαλβά «Αφοί Χαΐτογλου». Οι μικροσκοπικοί σπόροι του σουσαμιού
τοποθετούνται μέσα σε ανοξείδωτες λεκάνες διαμέτρου 2 μέτρων και
βάθους 40 πόντων, όπου κυκλοφορεί ατμός. Από εκεί, καθώς ζεσταίνεται
ο σπόρος μέσα από σωλήνες και κοχλίες, κατεβαίνει και απλώνεται πάνω
σε δίσκους πέτρινους, διαμέτρου ενός μέτρου και βάρους ενός τόνου η
καθεμιά. Στην έσω επιφάνειά τους υπάρχουν σμιλευμένοι αύλακες. Εκεί,
ανάμεσα στους δίσκους αυτούς, οι κόκκοι συνθλίβονται και από τα
λούκια σταλάζει ο αλεσμένος φυσικός πολτός, δηλαδή το ταχίνι. Το
ταχίνι αδειάζεται κρύο σε ειδικές ανοξείδωτες λεκάνες ζυμώματος και
αναμένει την καραμέλα από γλυκόζη και ζάχαρη να τον ζεστάνει
Σε ένα
τεράστιο ανοξείδωτο καζάνι, ζάχαρη και γλυκόζη αναδεύονται,
θερμαίνονται, παίρνουν τον αέρα τους και γίνονται μια κατάλευκη
ρευστή μάζα, που για να μετατραπεί σε καραμέλα απαιτεί οπωσδήποτε
ένα πολύ πικρό και στυφό, χρώματος σκούρου καρυδιού υγρό που
προέρχεται από το βράσιμο της χαλβαδόριζας (ή τσουένι=ρίζα κέθρου),
υλικό το οποίο εισάγεται συνήθως από τη Ρωσία. Αυτό είναι που
προσδίδει στην λευκή καραμέλα την ελαστικότητα και την μαστιχωτή υφή
της.
Το
ζύμωμα Η καραμέλα βυθίζεται μέσα στο ταχίνι. Παρακολουθώ τον Λευτέρη
Ελευθερίου να βουτάει τα χέρια του μέσα στο καυτό μίγμα για να
βοηθήσει στην πρώτη ένωση. Aλλωστε, το μυστικό, όπως μου ομολογεί,
είναι πώς θα «κολλήσουν» μεταξύ τους τα δύο υλικά. Αρχίζει το
ζύμωμα. Στην αρχή οι ίνες από τη γλυκόζη μοιάζει να αντιστέκονται
και να βουλιάζουν στον πυθμένα του καζανιού. Eπειτα αρχίζουν να
ενσωματώνονται στο μίγμα, το οποίο σταδιακά σφίγγει και αποκτά μια
συνοχή. Προς το τέλος του ζυμώματος ενσωματώνονται και τα υλικά που
θα του προσδώσουν διαφορετική γεύση, όπως η σοκολάτα ή το κακάο.
Eπειτα από λίγο, κι εφόσον το μίγμα είναι πλέον μία μεγάλη
ομοιογενής ελαστική μπάλα, αρχίζει το ζύμωμα με τους αγκώνες (αγκωνάτο).
Το φινάλε είναι φαντασμαγορικό: η λεκάνη μεταφέρεται σε μια
μαρμάρινη επιφάνεια κι ένα ρυθμικό λίκνισμα των 50 κιλών χαλβά, με
τα χέρια παρακαλώ, αρχίζει! Με αυτόν τον τρόπο η υφή του γίνεται
ακόμα πιο λεπτή. Δοκιμάζω ένα μικρό κομμάτι. Είναι ακόμα ζεστός αλλά
έτοιμος, κόβεται σαν ζυμαράκι, ζυγίζεται σε τοποθετείται σε καλούπια,
όπου θα πάρει το τελικό σχήμα του.
Η
διατροφική του αξία Τα τελευταία χρόνια, μετά την επιμονή συγκεκριμένων ανθρώπων, οι
οποίοι επένδυσαν και πίστεψαν στο προϊόν, επιτέλους ο χαλβάς έγινε
όχι απλώς ένα από τα κύρια γλυκίσματα της Σαρακοστής αλλά και μία
δημοφιλής πρόταση για το κολατσιό μικρών και μεγάλων. Eχει θερμίδες
(περίπου 250 ανά μερίδα), θα βιαστούν να πουν κάποιοι. Θερμίδες ναι
μεν, «τίμιες» όμως, διότι η σύνθεση των λιπαρών του οξέων είναι πολύ
ωφέλιμη για τον οργανισμό, εφόσον καταναλώνεται με μέτρο. Και
θυμηθείτε: το σουσάμι, η πρώτη ύλη του, είναι μια «κάψουλα» υγείας
και ομορφιάς. Περιέχει βιταμίνες Ε, Β1, Β2, ασβέστιο, φωσφόρο,
κάλιο, σίδηρο.
Ο
χαλβάς και το κρασί Οσοι συχνάζετε σε παλαιού τύπου ταβερνάκια που
κρατούν ακόμα την αυθεντικότητά τους θα έχετε δεχθεί στο τέλος του
γεύματος το πιατάκι με τον χαλβά-κέρασμα συνήθως του μαγαζιού για να
συνοδεύσει το τελευταίο ποτήρι κρασιού. Θα διατηρήσω τις επιφυλάξεις
μου για το ταίριασμα του χαλβά με τις ρετσίνες της ταβέρνας. Oμως θα
έπινα μια χαρά μαζί του ένα αρωματικό Τrebbiano, ένα δροσερό
Semillon, ένα ροζέ αφρώδες από το Αμύνταιο. Και, φυσικά, έναν όχι
πολύ γλυκό επιδόρπιο οίνο από λευκή ποικιλία και -γιατί όχι;- ίσως
κι ένα σαντορινιό Μezzo.
Μια
διαφορετική πρόταση Σπάστε μικρά κομματάκια χαλβά και τοποθετήστε τα
σε ένα μπολ. Σιγοβράστε μερικά αχλάδια σε κόκκινο κρασί με λίγη
κανέλα, ζάχαρη και μερικά γαρίφαλα. Περιχύστε μ' αυτά το χαλβά σας,
πασπαλίστε με λίγο καβουρντισμένο αμύγδαλο και θα έχετε γρήγορα και
εύκολα ένα ασυναγώνιστο σε γεύση επιδόρπιο.
Ο χαλβάς του παραδείσου
Η οικογένεια
Αργουδέλη μάς φτιάχνει χαλβά, φτιαγμένο με την σωστή, (αλλά και
δύσκολη) παραδοσιακή διαδικασία.
ΧΑΛΒΑΣ Ένα ακαταμάχητο θαύμα από ταχίνι, ζάχαρη και μέλι
, Tης Νταϊάνας Κόχυλα
Υπάρχουν αρκετές ποικιλίες χαλβά που χωρίζονται σε δύο κατηγορίες:
τα μακρόστενα κομμάτια από ταχίνι και τις απλές χειροποίητες εκδοχές
O χαλβάς μεταμορφώθηκε πριν από καμιά δωδεκαριά χρόνια, όχι χάρη σε
καμιά φοβερή καινοτομία στην παρασκευή του αλλά στη χρήση του. Τα
εφευρετικά μυαλά ορισμένων μαγείρων στις δοκιμαστικές κουζίνες του
περιοδικού «Gourmet» μετέτρεψαν τον χαλβά σε προσθήκη στο παγωτό. Η
συνταγή αυτή έφτασε εδώ γρήγορα, υιοθετήθηκε από αρκετά αθηναϊκά
εστιατόρια και αποτέλεσε ορόσημο που κατέδειξε τη δυναμική που έχει
το αρχαίο αυτό γλύκισμα στη σύγχρονη ελληνική κουζίνα. Σήμερα, ο
μακεδονικός χαλβάς είναι συστατικό και σε γλυκά και σε αλμυρά
ελληνικά πιάτα. Χαλβάς διπλωμένος μέσα σε μους, χαλβάς αλειμμένος
ανάμεσα σε στρώσεις σφολιάτας σε ναπολεόν, χαλβάς λειωμένος σε
ρεβιθάδα είναι μερικές μόνο από τις νέες χρήσεις του. Ακόμα και η
σπιτική εκδοχή του σιμιγδαλένιου χαλβά βρίσκει νέα χρήση στο
ρεπερτόριο των γλυκών. Μία εφεύρεση: σαν περίβλημα στο Semifreddo.
Ο μακεδονικός χαλβάς δεν γεννήθηκε στη Μακεδονία, αλλά έφτασε στις
ελληνικές ακτές το 1922 από την οικογένεια Χαΐτογλου, που ήταν
χαλβαδοποιοί στο Ικόνιο, στην Κεντρική Τουρκία. Έφεραν την τέχνη
τους εδώ και βάφτισαν το προϊόν μακεδονικό, πιθανότατα για να
κυκλοφορήσει πιο εύκολα στην αγορά. Ακολούθησαν και άλλες εταιρείες,
κυρίως στη Μακεδονία αλλά όχι αποκλειστικά εκεί. Ένας από τους πιο
διάσημους χαλβαδοποιούς, ο Κοσμίδης, βρίσκεται στον Πειραιά, στη
Δραπετσώνα. Πρόσφατα, ο Μανώλης Ανδρουλάκης, ιδιοκτήτης του
πολυαγαπημένου ελληνικού γκουρμέ ντελικατέσεν στο κέντρο της Αθήνας,
«Μεσογαία», μπήκε στην επιχείρηση «για να διασφαλίσει τη συνέχιση
της τέχνης αυτής». Και πρόκειται πραγματικά για τέχνη: και μόνο το
να μάθει κανείς πώς να κόβει τη μάζα του χαλβά σωστά χρειάζεται
κάποια χρόνια, αναφέρει ο κ. Ανδρουλάκης. Ο μακεδονικός χαλβάς
αρχίζει με ζάχαρη ή σιρόπι ζάχαρης που μαγειρεύεται μέχρι να γίνει
ένα ρευστό κάτασπρο μείγμα. Προστίθεται ζεστό στο ταχίνι που είναι
σε θερμοκρασία δωματίου και το μείγμα ανακατεύεται με το χέρι σε
τεράστια χάλκινα καζάνια μέχρι να αρχίσει να κρυώνει και να πήζει.
Λίγο πριν κρυώσει τελείως, προστίθενται αμύγδαλα, φουντούκια, κακάο,
σοκολάτα ή αποξηραμένα φρούτα. Ο φρέσκος χαλβάς είναι πεντανόστιμος,
ινώδης από τις κλωστές της ζεστής πάστας ζάχαρης. Οι σπιτικές
εκδοχές του χαλβά φτιάχνονται από αλεύρι, συνήθως χοντρό σιμιγδάλι,
αλλά μερικές φορές και ρυζάλευρο. Τον χαλβά με βάση του το αλεύρι
τον απολαμβάνουμε σε αυτήν τη πλευρά του κόσμου τουλάχιστον από τη
βυζαντινή εποχή, όταν οι αλευρώδεις πάστες που γλυκαίνονταν με
πετιμέζι ή μέλι ήταν γνωστές και στους Έλληνες και στους Τούρκους.
Όμως η προέλευση του παραδοσιακού αυτού γλυκού αποτελεί αντικείμενο
διαμάχης. Αυτός που μας ενδιαφέρει εδώ είναι ο ελληνικός χαλβάςκαι
υπάρχουν αρκετές τοπικές παραλλαγές για να απολαύσουμε. Οι πιο
ενδιαφέρουσες είναι οι άγνωστοι χαλβάδες με βάση το τυρί που
βρίσκουμε σε ορισμένες περιοχές της Β. Ελλάδας καθώς και σε αρκετά
νησιά του Αιγαίου. Στις εκδοχές αυτές, το φρέσκο πρόβειο τυρί
θερμαίνεται αργά μέχρι να εκκρίνει όλο του το λίπος. Αναμειγνύεται
με ζάχαρη και μερικές φορές με λίγο αλεύρι. Γ ια εμένα, οι χαλβάδες
με βάση τα σιτηρά από τη Θεσσαλία, που είναι η ζώνη σιτηρών της
Ελλάδας, είναι επίσης συναρπαστικοί. Σε μία εκδοχή που ονομάζεται
σουσαμοχαλβάς, το άμυλο σιταριού αναμειγνύεται με ρεβίθια, ταχίνι
και ζάχαρη. Υπάρχει επίσης ο απαλός, γυαλιστερός χαλβάς, σαπουνέ,
γνωστός και ως Φαρσάλων (από τα Φάρσαλα στη Θεσσαλία) που φτιάχνεται
από ρυζάλευρο και έχει χαρακτηριστική κρούστα από καμένη ζάχαρη.
Υπάρχει ο σκληρός, άσπρος χαλβάς, που μοιάζει πολύ με το nougat,
γεμιστός με καρύδια, που τον βρίσκουμε σε φούρνους στη Θεσσαλονίκη.
Ο χαλβάς της Ρίνας είναι ψητή εκδοχή σιμιγδαλένιου χαλβά. Ο
σιμιγδαλένιος χαλβάς στο μάτι της κουζίνας είναι σχετικά γνωστός σε
όλους τους μάγειρες των ελληνικών σπιτιών ως Ένα-Δύο-Τρία (ένα μέρος
σιμιγδάλι, δύο μέρη ζάχαρη, τρία μέρη νερό). Μία παραλλαγή,
παραδοσιακή επίσης από τους Έλληνες της Κωνσταντινούπολης, θέλει
γάλα και όχι νερό. Ο χαλβάς Ένα-Δύο-Τρία είναι ο πιο κοινός χαλβάς
στην κουζίνα του σπιτιού. Η αγαπημένη μου εκδοχή προέρχεται από την
Κρήτη όπου χρησιμοποιείται μέλι αντί για ζάχαρη.
Ο
μακεδονικός χαλβάς δεν γεννήθηκε στη Μακεδονία αλλά έφτασε στις
ελληνικές ακτές το 1922 από την οικογένεια Χαΐτογλου, που ήταν
χαλβαδοποιοί στο Ικόνιο, στην Κεντρική Τουρκία
Πρωτοεμφανίστηκε τον 13ο αιώνα Σύμφωνα με το «Classical Turkish
Dictionary» η λέξη χαλβάς στα τουρκικά σημαίνει γλυκός, αλλά έχει
εξελιχθεί ώστε να σημαίνει το συγκεκριμένο γλυκό. Στο «Τurkish
Cookbook» ο Νevin Ηalici γράφει ότι ο χαλβάς- ή helva όπως λέγεται
στην Τουρκίαείναι το παλαιότερο γλυκό της τουρκικής κουζίνας.
Αναφορά στο πιάτο αυτό έγινε στα έργα του 13ου αιώνα του φιλόσοφου
Μevlana Jalaluddin-i Rumi, σε μία εκδοχή που φτιάχνεται με πετιμέζι
η οποία ονομάζεται pekmez helvasi και σε μία που φτιάχνεται με
αμύγδαλα και λέγεται badem helvasi. Τον 15ο αιώνα, κατά τη βασιλεία
του Σουλτάνου Σουλεϊμάν του Μεγαλοπρεπούς, το Παλάτι Topkapi είχε
πολλές νέες προσθήκες, συμπεριλαμβανομένου του Ηelvahane ή αλλιώς
Σπίτι του Χαλβά. Ώς τον 17ο αιώνα η ελίτ της Κωνσταντινούπολης έκανε
δείπνα με χαλβά, όπου το γλυκό σερβιριζόταν ως ένα είδος intermezzo.
Σήμερα, ο χαλβάς εξακολουθεί να είναι ένα πολύ δημοφιλές γλυκό στην
Τουρκία και καταναλώνεται κυρίως σε γεννήσεις και κηδείες. Υπάρχουν
διάφορες εκδοχές: ρευστές σιμιγδαλένιες πουτίγκες με γλυκό γάλα,
χαλβάς με σαφράν και φιστίκια, εκδοχές για κηδείες όπου το σιμιγδάλι
καβουρδίζεται σαν roux και αναμειγνύεται με σουσάμι, καρύδια και
πετιμέζι, βουτυράτες εκδοχές εμπλουτισμένες με κουκουνάρι και
κοκκώδεις εκδοχές εμπλουτισμένες με γάλα. Στη Συρία, στον Λίβανο,
στις χώρες του Κόλπου, στο Αφγανιστάν, ακόμα και στην Ινδία τρώνε
χαλβά σε κάποια μορφή, από καλαμποκάλευρο, σιμιγδάλι, βούτυρο, λάδι,
ξηρούς καρπούς, σαφράν, κάρδαμο και ροδόνερο μεταξύ άλλων.
Ορισμένες εκδοχές είναι στο τηγάνι. Στην Ινδία υπάρχουν οι πιο
ασυνήθιστοι: από μαγειρεμένα καρότα σε γάλα καρύδας. Ακόμα και οι
πανταχού παρούσες Ινδικές φακές dal έχουν τη θέση τους σε
τουλάχιστον μία εκδοχή του διεθνούς αυτού γλυκίσματος.
Χαλβάς με μέλι
●2 φλιτζ. μέλι ●3 φλιτζ. νερό ●1 ξυλάκι κανέλα ●1 λωρίδα φλοίδας
πορτοκαλιού ●1/2 φλιτζ. παρθένο ελαιόλαδο ●1 φλιτζ. χοντρό σιμιγδάλι
●1 φλιτζ. ασπρισμένα αμύγδαλα, ελαφρώς καβουρδισμένα ●1/2 φλιτζ.
ξανθές σταφίδες χωρίς κουκούτσια ●1 κοφτό κ.γ. κανέλα, και επιπλέον
για πασπάλισμα στο γαρνίρισμα
1.
Βάζουμε το μέλι και το νερό σε μια κατσαρόλα και σιγοβράζουμε σε
χαμηλή φωτιά, ανακατεύοντας μέχρι να διαλυθεί το μέλι. Προσθέτουμε
το ξυλάκι κανέλας και τη φλοίδα πορτοκαλιού και τα μαγειρεύουμε μαζί
για 8 λεπτά ώστε να φτιάξουμε ένα ρευστό σιρόπι. Το βγάζουμε από τη
φωτιά.
2. Ζεσταίνουμε το ελαιόλαδο σε μια κατσαρόλα σε μέτρια φωτιά και
προσθέτουμε το σιμιγδάλι. Ανακατεύουμε μέχρι να αρχίσει να ροδίζει.
Προσθέτουμε τα αμύγδαλα και τις σταφίδες και ανακατεύουμε.
3. Βγάζουμε την κανέλα και τη φλοίδα από το σιρόπι. Ρίχνουμε το
σιρόπι μέσα στην κατσαρόλα με αργή, σταθερή ροή ώστε να το
απορροφήσει όλο το σιμιγδάλι. Ανακατεύουμε για λίγα λεπτά μέχρι το
μείγμα να αρχίσει να ξεκολλάει από τα πλάγια της κατσαρόλας.
Βγάζουμε από τη φωτιά, βάζουμε σε φόρμα με αποσπώμενη βάση ελαφρώς
λαδωμένη και αφήνουμε να κρυώσει. Βγάζουμε από τη φόρμα,
πασπαλίζουμε με κανέλα και σερβίρουμε.
Ψητά μήλα γεμιστά με χαλβά Για 6 μερίδες
●6
μήλα Golden Delicious ●6 γεμάτα κ.γ. ανάλατο βούτυρο ●120 γρ.
σουσαμένιος χαλβάς εμπορίου ●Κανέλα σε σκόνη και φρέσκα φύλλα
δυόσμου για γαρνιτούρα
1.
Προθερμαίνουμε τον φούρνο στους 180 βαθμούς Κελσίου. Κόβουμε και
κρατάμε το επάνω μέρος των μήλων, τα «καπάκια». Αφαιρούμε τον πυρήνα
και κάνουμε μια τρύπα περίπου 4 εκ. φαρδιά και βαθιά.
2. Αλείφουμε κάθε μήλο εσωτερικά με μισό κουταλάκι βούτυρο.
Θρυμματίζουμε τον χαλβά με τις άκρες των δακτύλων μας και βάζουμε
ίσες ποσότητες μέσα στα μήλα, φτιάχνοντας λοφάκια. Βάζουμε τα
«καπάκια» από πάνω και βάζουμε τα μήλα σε ταψί. Λειώνουμε το
υπόλοιπο βούτυρο και το περιχύνουμε πάνω από τα μήλα.
3. Ψήνουμε χωρίς να τα σκεπάσουμε μέχρι να γίνουν τρυφερά, για 45-50
λεπτά. Βγάζουμε από τον φούρνο, αφήνουμε λίγο να κρυώσουν και τα
σερβίρουμε πασπαλισμένα με λίγη κανέλα και γαρνιρισμένα με ένα φύλλο
δυόσμου.
Χαλβάς με ρυζάλευρο και ελαιόλαδο Αυτή η εκδοχή του χαλβά είναι μια
παλιά συνταγή από τη Ρούμελη. Ο χαλβάς φτιάχνεται σχεδόν από
οτιδήποτε πήζει, από σιμιγδάλι μέχρι απλό αλεύρι ή ρύζι ή
καλαμποκάλευρο. Η εκδοχή αυτή είναι παράξενη διότι η υφή του χαλβά
είναι πολύ «ζελατινοειδής».
●2
φλιτζ. ρυζάλευρο ●7 φλιτζ. νερό ●4 φλιτζ. ζάχαρη ●1/2 φλιτζ.
εξαιρετικό παρθένο ελαιόλαδο ●1 φλιτζ. καβουρδισμένα αμύγδαλα ●2 κ.σ.
βούτυρο ●Κανέλα σε σκόνη, προαιρετικά 1. Ανακατεύουμε το ρυζάλευρο
και το νερό μαζί μέχρι να μαλακώσουν. Ρίχνουμε τη ζάχαρη και
ανακατεύουμε μέχρι να γίνουν ένα ομοιόμορφο μείγμα.
2. Ζεσταίνουμε το ελαιόλαδο σε μια μεγάλη κατσαρόλα. Προσθέτουμε το
διαλυμένο ρυζάλευρο στο λάδι και ανακατεύουμε με σύρμα μέχρι να
γίνει ένα απαλό, κρεμώδες μείγμα και να πήξει, για 15 λεπτά. Ο
χαλβάς δεν πρέπει να είναι σφιχτός αλλά σχετικά ρευστός, σαν ζελέ.
Προσθέτουμε τα αμύγδαλα και το βούτυρο, ανακατεύουμε και βγάζουμε
από τη φωτιά.
3. Τον απλώνουμε ζεστό σε μια πιατέλα και τον πασπαλίζουμε εάν
θέλουμε με κανέλα.
Συνταγές με σουσάμι
ΣΟΥΣΑΜΟΠΙΤΑ ΒΕΦΑ ΑΛΕΞΙΑΔΟΥ
Υλικά Ατομα: Γίνονται 20 μερίδες
250 γρ. σουσάμι, καβουρντισμένο
250 γρ. καρύδια, χοντροκομμένα
2 κουταλιές κανέλα
1/2 κούπα εκλεκτό ελαιόλαδο ή καλαμποκέλαιο
10-12 φύλλα κρούστας
για το σιρόπι
1 1/2 κούπα ζάχαρη
1 κούπα νερό
1 κουταλιά χυμό λεμονιού
Εκτέλεση Χρόνος προετοιμασίας: 20' Χρόνος ψησίματος: 30'
Σ'
ένα μπολ, ανακατέψτε το σουσάμι με τα καρύδια και την κανέλα. Στον
πάγκο εργασίας, απλώστε ένα φύλλο κι αλείψτε το με λίγο λάδι.
Πασπαλίστε με λίγο από το μίγμα σουσαμιού - καρυδιών και σουρώστε
το. Βάλτε το στην άκρη ενός λαδωμένου παραλληλόγραμμου ταψιού με
πλάτος όσο το πλάτος του φύλλου. Συνεχίστε την ίδια διαδικασία με τα
υπόλοιπα φύλλα, ώσπου να τελειώσουν τα υλικά και αραδιάστε τα το ένα
κάτω από το άλλο, πιέζοντάς τα, ώσπου να γεμίσει το ταψί με τα
σουρωμένα φύλλα. Ραντίστε την πίτα με όσο λάδι περίσσεψε και
πασπαλίστε τη με το μίγμα του σουσαμιού που περίσσεψε. Ψήστε την
στους 180 βαθμούς Κελσίου, για 30' περίπου ή ώσπου να ροδίσει καλά.
Περιχύστε τη σουσαμόπιτα με το σιρόπι, μόλις τη βγάλετε από το
φούρνο, ρίχνοντάς το κουταλιά - κουταλιά. Αφήστε τη να κρυώσει
εντελώς, πριν τη σερβίρετε. Για να ετοιμάσετε το σιρόπι, βράστε 5'
όλα τα υλικά. επιστροφή
ΤΑΧΙΝΟΜΠΟΥΡΕΚΑΚΙΑ
ΒΕΦΑ ΑΛΕΞΙΑΔΟΥ*
Υλικά
1/2 κιλό φύλλο κρούστας
1 1/2 κούπα ταχίνι
1 κούπα καρύδια, χοντροκομμένα
1/2 κούπα σταφίδες ξανθές
1/2 κούπα σουσάμι
1 κουταλιά ζάχαρη
σουσαμέλαιο, για το άλειμμα των φύλλων
ζάχαρη άχνη και κανέλα, για το πασπάλισμα
Ατομα: Γίνονται 60 μπουρεκάκια
Χρόνος προετοιμασίας: 30'
Εκτέλεση
Κόψτε το φύλλο σε λωρίδες 6 εκ. Αλείψτε κάθε λωρίδα με λίγο
σουσαμέλαιο, τοποθετήστε επάνω μια δεύτερη και λαδώστε την κι αυτή.
Σ' ένα μπολ, ανακατέψτε το ταχίνι με τη ζάχαρη, τις σταφίδες, το
σουσάμι και τα καρύδια. Βάλτε 1 κουταλάκι από το μίγμα στην άκρη
κάθε λωρίδας και τυλίξτε σε τριγωνάκια. Ετοιμάστε κατά τον ίδιο
τρόπο όλα τα μπουρεκάκια, τοποθετήστε τα σε ταψί και αλείψτε τα με
σουσαμέλαιο. Ψήστε τα στους 180 βαθμούς Κελσίου, για 30' περίπου ή
ώσπου να ροδίσουν ελαφρά. Πασπαλίστε τα με ζάχαρη άχνη και κανέλα,
όσο είναι ακόμη ζεστά.
Ταχινόσουπα με λαχανικά
Η
νηστίσιμη πρότασή μας αποτελεί ένα εξαιρετικό πιάτο τόσο για το
μεσημεριανό όσο και για το βραδινό μας γεύμα. Το γεγονός οτι δεν
στερείται γεύσης οφείλεται στην υψηλή περιεκτικότητά του σε λιπαρά.
Ωστόσο τα λιπαρά αυτά είναι σε μεγάλο ποσοστό (άνω του 80%)
πολυακόρεστα και μονοακόρεστα, γεγονός που διασφαλίζει οτι είναι
φιλικό προς την υγεία και το καρδιαγγειακό μας σύστημα.
Υλικά (4 μερίδες):
Παρθένο Σησαμέλαιο
80 γρ. Μακεδονικό Ταχίνι
2 μέτρια καρότα σε κύβους
2 μικρές πατάτες σε κύβους
1 κολοκυθάκι σε κύβους
1 πράσο, μόνο το λευκό του, ψιλοκομμένο
1 μικρό κρεμμύδι
2 κουταλιές της σούπας αστράκι
Xυμός από 2 λεμόνια
Αλάτι, πιπέρι
Εκτέλεση Σοτάρουμε τα λαχανικά, εκτός από το κολοκυθάκι, με το
σησαμέλαιο και τα σβήνουμε με 1 λίτρο νερό. Βράζουμε τα λαχανικά για
15' με ανοιχτό καπάκι προσθέτουμε το αλάτι, το πιπέρι, το κολοκυθάκι
και το μισό χυμό. Συνεχίζουμε το βράσιμο για 5΄, κλείνουμε τη φωτιά
και αφήνουμε το αστράκι να φουσκώσει και να γίνει μία χλιαρή σούπα.
Δοκιμάζουμε, διορθώνουμε τη γεύση, απομακρύνουμε από τη σούπα 200 ml
χλιαρό ζωμό μέσα στον οποίο διαλύουμε το ταχίνι χτυπώντας το με
μίξερ μέχρι να ασπρίσει, ξαναρίχνουμε το ζωμό στην κατσαρόλα και
σερβίρουμε αμέσως. Προσοχή! Ο ζωμός πρέπει να είναι χλιαρός γιατί
αλλιώς θα κόψει το ταχίνι.
Θρεπτική αξία / μερίδα
ΘΕΡΜΙΔΕΣ (kcal): 330
ΥΔΑΤΑΝΘΡΑΚΕΣ: 24,3 γρ
ΠΡΩΤΕΙΝΕΣ: 5,6 γρ
ΛΙΠΗ: 25,2 γρ
ΦΥΤΙΚΕΣ ΙΝΕΣ: 4,4 γρ
Διατροφικό Σχόλιο Το ταχίνι είναι ένα τρόφιμο με εξαιρετική γεύση
οφειλόμενη κατά βάση στην υψηλή περιεκτικότητά του σε λίπος. Όμως τα
λιπαρά του ανήκουν κυρίως στην κατηγορία των πολυακόρεστων και
μονοακόρεστων γεγονός που με μια πρώτη σκέψη μας οδηγεί στο
συμπέρασμα ότι βοηθούν στην καλή λειτουργία της καρδιάς. Με μια
δεύτερη προσέγγιση μπορούμε να πούμε ότι η ευεργετική του επίδραση
στο καρδιακό μας σύστημα ισχυροποιείται και λόγω της αντιοξειδωτικής
βιταμίνης Ε που περιέχει. Προχωρώντας και ένα βήμα παραπάνω, η
σησσαμίνη και σησσαμολίνη, δύο αντιοξειδωτικά συστατικά, εμποδίζουν
την οξείδωση της κακής (LDL) χολησερόλης, μειώνοντας έτσι την
πιθανότητα δημιουργίας αθηρωματογόνου πλάκας, μειώνοντας την
ταυτόχρονα την πιθανότητα εμφράγματος. Τέλος στο φλοιό του σουσαμιού
βρίσκονται καλές ποσότητες των βιταμινών του συμπλέγματος Β και πιο
συγκεκριμένα, νιασίνη, θειαμίνη και ριβοφλαβίνη, που συμμετέχουν
στην ομαλή λειτουργία του νευρικού συστήματος και ικανοποιητική
ποσότητα φυτικών ινών που βοηθούν την σωστή λειτουργία του εντέρου.
Ο συνδυασμός της ταχινόσουπας με τα λαχανικά (πράσο, καρότο,
λεμόνι), συμπληρώνει την αντιοξειδωτική προστασία του συγκεριμένου
πιάτου με την προσθήκη της βιταμίνης A και C. H βιταμίνη C επίσης,
μεγιστοποιεί την απορρόφηση του σιδήρου απο τον εντερικό βλεννογόνο,
δεδομένο πολύ σημαντικό καθώς η διατροφή κατά την νηστεία
υπολείπεται σε σίδηρο λόγω της έλλειψης των ζωικής προέλευσης
τροφίμων.
ΣΟΥΣΑΜΙ ΑΝΟΙΞΕ
ΚΟΡΥΦΗ |