|
|
|
|
Η
Ιστοσελίδα
κοντά στους Αγρότες μας
|
|
ΛΙΓΑ ΓΑΪΔΟΥΡΑΚΙΑ ΕΜΕΙΝΑΝ ΣΤΗΝ
ΓΟΡΤΥΝΙΑ
|
|

Μέχρι
τη δεκαετία του ’70 σε ορεινά μέρη με δύσκολη
πρόσβαση – όπως στην Πίνδο και στην Αρκαδία – το
μουλάρι το χρησιμοποιούσαν για τις βαριές
μεταφορές. Ενώ το γαϊδούρι το είχαν για όλες τις
υπόλοιπες δουλειές. Στα δύσβατα φαράγγια και
στις απότομες πλαγιές, ήδη από πολύ παλιά
διαμορφώθηκε μία ιδιαίτερη ράτσα που αντέχει
στις σκληρές συνθήκες των αρκαδικών ορέων (ο «Αρκαδικός
Όνος») που συναντάμε σχεδόν αποκλειστικά στην
Αρκαδία. Οι κτιστάδες στη «μαστοριά» μαζί με τα
ντόπια μουλάρια χρησιμοποιούσαν και τον «Αρκαδικό
Όνο» γιατί άντεχε στη μεταφορά εργαλείων και
δομικών υλικών όπως «αμμοχάλικο» από το ποτάμι
και βαριές «γωνιές» για τα θεμέλια.
Στα χρόνια της κατοχής οι Γερμανοί πήραν – ακόμη
και με τη βία – πολλούς «Αρκαδικούς Όνους» και
μουλάρια για τις δύσκολες μεταφορές στα Αρκαδικά
Όρη.
Μετά την αποχώρηση των Γερμανών, οι «σύμμαχοι»
έφεραν στην Ελλάδα ως «Αμερικανική Βοήθεια» ή ως
«πολεμική αποζημίωση» αμερικάνικα και
μικρασιάτικα γαϊδούρια και. μουλάρια Για πολλούς
Αρκάδες αγρότες τα ζώα αυτά έγιναν πολύτιμοι
βοηθοί. Μέχρι σήμερα μπορεί κανείς να δει σε
χωράφια και λιβάδια τα – τελευταία ίσως –
αμερικάνικα υποζύγια και να διακρίνει τη διαφορά
(στο ύψος και στην όψη) από τον «αρκαδικό όνο.
Είναι σημαντικό ότι οι τελευταίοι αυτοί «φίλοι
και συνεργάτες» του αγρότη εξακολουθούν να «είναι
χρήσιμοι» σε δυσπρόσιτα βουνά όπου δύσκολα
πλησιάζει τροχοφόρο. Το 1955 είχαν καταγραφεί
επίσημα 508.000 όνοι σε όλη την Ελλάδα. Σήμερα
όπως υπολογίζει η Στατιστική Υπηρεσία από τα
18.173 γαϊδούρια που έχουν απομείνει, το 42,5%
βρίσκεται στην Πελοπόννησο (και κυρίως στην
ορεινή Γορτυνία).Δεν είναι λίγοι οι αγρότες στα
απόκρημνα και άγονα βουνά που αφού δεν έχουν
ούτε βόδια ούτε άλογα αναγκάζονται να
χρησιμοποιούν το γαϊδούρι
για το όργωμα και για το αλώνι.
Αντίθετα με το περήφανο άλογο – που πάντοτε ήταν
το σύμβολο του πλούτου και της πολυτέλειας – ο
όνος (το γαϊδούρι) συνήθως μένει περιφρονημένος
στο περιθώριο : Ο Αχιλλέας για παράδειγμα, ενώ
έσερνε τον γάιδαρο φορτωμένο με το σώμα του
Έκτορα, όμως ο ίδιος προτίμησε να ανεβεί σε
χρυσό άρμα που έσερναν άλογα. Και ο φτωχός
αγρότης στα παραμύθια «δεν έχει περισσότερο από
ένα γαϊδουράκι» ενώ το πριγκιπόπουλο κυκλοφορεί
περήφανο «καβάλα στο άλογο». Η σέλλα του αλόγου
σχεδιάζεται να τονίζει την «ευγένεια» του ζώου,
με γυαλιστερά εξαρτήματα ενώ το σαμάρι για τον «όνο»
και τον «ημίονο» σχεδιάζεται να αντέχει σε
δύσκολα φορτώματα.
Δεν πάνε πολλά χρόνια από τότε που κάθε σπίτι
στη Λυσσαρέα άνοιγε τα – κλειστά σήμερα πια –
διπλά φύλλα της αυλόπορτας για να περάσει στην
αυλή και να το μουλάρι ή το γαϊδούρι. «ξεφορτώσει».
Φορτώματα από το Αλώνι, από το μύλο ή από το
περιβόλι, βαλανίδια («καρπός») για τα γίδια αλλά
και ξύλα για το τζάκι και κλαδιά για το
μαγείρεμα αποτελούσαν το καθημερινό σχεδόν «φόρτωμα»
που μετέφεραν τα γαϊδούρια και τα μουλάρια,
περπατώντας αργά στα καλντερίμια του χωριού. Τον
Σεπτέμβριο τα κοφίνια με τα σταφύλια και τα
σακιά με τα καρύδια θα ήταν αδύνατο να
μεταφερθούν από το χωράφι χωρίς τη βοήθεια του
γαϊδουριού ή του μουλαριού.
Ο στάβλος με το «παχνί» και τον «αχερώνα», ο
χώρος όπου τοποθετούσαν τα «σαμάρια» και η
μεγάλη – δίφυλλη – αυλόπορτα για να μπαίνουν
φορτωμένα τα ζώα, ήταν απαραίτητα «συστατικά»
του Λυσσαρεώτικου σπιτιού. Στους τοίχους του
στάβλου έβλεπες πάντα «χαλκάδες» και μεγάλα
καρφιά όπου κρεμούσαν καπίστρια, λουριά από «μπαλντίμια»,
«ξύστρες», σχοινιά και αγροτικά εργαλεία Σήμερα
οι χώροι αυτοί μετατρέπονται σιγά – σιγά σε
κουζίνες, αποθήκες, «καθιστικά» και υπνοδωμάτια
μια και δεν χρειάζονται πια για να φιλοξενήσουν
τα υποζύγια. .
Αν στη Λυσσαρέα – και στα περισσότερα χωριά της
ορεινής Γορτυνίας – οι ηλικιωμένοι πια
τσοπάνηδες δεν μπορούν να συντηρήσουν τα γέρικα
γαϊδούρια που απέμειναν, όμως σε πολλά άλλα μέρη
της Ελλάδος οι «οικολογικές οργανώσεις» άρχισαν
να συζητούν σοβαρά το πρόβλημα μελλοντικής
εξαφάνισης των
υποζυγίων.
Τον εφετινό Οκτώβριο ξεκινά ο 3ος
κύκλος Διεθνούς Συνεδρίου στις Σπέτσες με θέμα
«Ο ρόλος των όνων και των ημιόνων στον
πολιτισμό των Μεσογειακών χωρών». Στο
Συνέδριο αυτό λαμβάνουν μέρος αξιόλογοι
επιστήμονες από πολλά πανεπιστήμια της Ελλάδος,
της Ευρώπης, της Αμερικής και της Αυστραλίας.
Οι εισηγήσεις (στην Αγγλική γλώσσα)
προσπαθούν να δώσουν λύσεις στο πρόβλημα της
ελάττωσης του αριθμού των όνων στην ελληνική
ύπαιθρο.
Στους δύο πρώτους κύκλους του Συνεδρίου (Οκτώβριος
2005 και Οκτώβριος 2007) η Αρκαδία δεν
συμμετείχε με κάποιον εισηγητή ούτε κάποιος
αρκαδικός φορέας εκπροσωπήθηκε επίσημα. (Αν και
στο συνέδριο αυτό συζητήθηκε πολλές φορές από
ξένους επιστήμονες το θέμα του «Αρκαδικού Όνου»
και ο κίνδυνος εξαφάνισής του.
Λέτε να εκλείψει ο ήδη σπάνιος
«Αρκαδικός Όνος»,όπως
συνέβη με την κοντόσωμη
προπολεμική
«Αρκαδική Αγελάδα»;;;
Πηγή πληροφόρησης
"Το Γριγριλίδι" |
|
ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗ ΑΚΑΛΥΠΤΟΥ
ΑΠΛΕΣ ΛΥΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΙΣ
ΠΟΛΥΚΑΤΟΙΚΙΕΣ
|
|

"ακάλυπτος χώρος"
στολισμένος
με "μεράκι"
Δεν είναι λίγοι οι φίλοι μας που ζητούν την γνώμη
του γεωπόνου για τα φυτά στην ταράτσα ή στον εξώστη
της πολυκατοικίας όπου διαμένουν.
Πολλά μπορούν να γίνουν για να αλλάξει η όψη της
ταράτσας. Πρέπει μόνο να επιλέξουμε την καλύτερη
λύση. Φαντασία χρειάζεται και μεράκι. Υπάρχουν όμως
και ειδικοί που μπορούμε να συμβουλευτούμε. Να μας
δώσουν πολύτιμες συμβουλές, να σχεδιάσουν το χώρο,
να προτείνουν χρώματα που ταιριάζουν.
Μια ψησταριά δίπλα στον όμορφο "κήπο" της ταράτσας ή
του ακάλυπτου χώρου, θα συμπλήρωνε τη σύνθεση.
--Κι' όταν
φεύγουμε στο χωριό ποιος θα ποτίζει τα φυτά;
-- Ένα αυτόματο σύστημα ποτίσματος περιποιείται
όσο λείπουμε τα φυτά. |
|
Οικολογικό Μονοπάτι "ΠΑΝ"
Πηγή πληροφόρησης
www.agronews.gr/parousiaseis/agroktimata/panfarm/ |
Πριν από τη βιομηχανοποίηση
της γεωργίας και της απόλυτης εξειδίκευσης ανά
τομέα παραγωγής, τα αγροτικά νοικοκυριά κάλυπταν
τις ανάγκες τους, δραστηριοποιούμενα σ’ ένα ευρύ
φάσμα γεωργικών και κτηνοτροφικών ασχολιών
εξασφαλίζοντας σε μεγάλο βαθμό αυτάρκεια πόρων
διαβίωσης.
Στη συνέχεια, η «πίεση» για μεγαλύτερη παραγωγή
και περισσότερο κέρδος οδήγησε στις
μονοκαλλιέργειες και στην εντατικοποίηση. Αυτή
έφερε τα βαριά αγροχημικά και τα πολλά λιπάσματα,
έτσι ήρθαν τα περιβαλλοντικά προβλήματα και οι «τρελές
αγελάδες», έτσι φθάσαμε και στα μεταλλαγμένα.
Όπως διηγούνται
σήμερα τα παιδιά του αγροφύλακα από την Αρκαδία,
«έχοντας ζήσει στιγμές από το τέλος της όμορφης
παλιάς εποχής, στα παιδικά μας χρόνια,
αποφασίσαμε να κρατήσουμε ζωντανό αυτό το παλιό
μοντέλο γεωργίας συνδυασμένο με τη σημερινή
πραγματικότητα.».
Έτσι
δημιουργήθηκε αυτό το μικρό οικοσύστημα, το
Οικολογικό Μονοπάτι «Παν» όπου τα προϊόντα,
παραγόμενα σε μικρή κλίμακα, συσκευάζονται σε
εγκεκριμένα συσκευαστήρια σύγχρονων προδιαγραφών
μέσα στο κτήμα.
Το οικολογικό μονοπάτι «Παν»
βρίσκεται στην Αρκαδία. Στους πρόποδες του
Ταϋγέτου στον τόπο που ξεκινάνε την πορεία τους
οι ποταμοί Ευρώτας και Αλφειός. Έχει νοτιοδυτικό
προσανατολισμό και απέναντί του βρίσκεται το
Λύκαιο Όρος, το ιερό βουνό, που σύμφωνα με τη
μυθολογία, είναι ο τόπος που γεννήθηκε ο Δίας.
Στο κτήμα καλλιεργούνται από
παλιά ελιές, αμπέλια, δημητριακά και αρωματικά
φυτά. Όλες οι καλλιεργητικές φροντίδες γίνονται
με τις αρχές και κανόνες της βιολογικής γεωργίας.
Έλεγχος γίνεται από τη ΔΗΩ.
Περνώντας ο επισκέπτης το
πέτρινο κατώφλι δίπλα στη σκιά ενός μεγάλου
πουρναριού, τον περιμένει ένας παραδοσιακός
χώρος υποδοχής και ενημέρωσης. Λίγα μέτρα πιο
κάτω βρίσκεται το συσκευαστήριο μελιού και
αρωματικών φυτών, το εργαστήριο ζυμαρικών και το
οινοποιείο.
Κατεβαίνοντας την πλαγιά, ανάμεσα σε ελιές και
αμπέλια, είναι τα καταλύματα των πτηνών και των
ζώων (κότες, πάπιες, χήνες, γαλοπούλες,
περιστέρια, γουρούνια, κατσίκες) από ντόπιες
φυλές. Πιο κάτω βλέπει κανείς το υπαίθριο
Μελισσοκομικό Μουσείο με παλιές κυψέλες από
διάφορα μέρη της Ελλάδας.
Ο περίπατος καταλήγει στα
παλιά πέτρινα χαλάσματα που τώρα επισκευάζονται
για να γίνουν χώροι φιλοξενίας και στο
διαμορφωμένο, από τη φύση του, αμφιθέατρο, που
διαμορφώνεται κατάλληλα για συζητήσεις και
εκδηλώσεις.
Και όπως λένε συχνά τα παιδιά
του αγροφύλακα, «καλλιεργώντας τη γη και
φροντίζοντας να τη διατηρήσουμε καθαρή, όπως την
παραλάβαμε από τους προγόνους μας, προσπαθούμε
στην ουσία να κρατήσουμε καθαρές τη ψυχή και τη
σκέψη μας».
Ετσι κι’ αλλιώς «η σωτηρία της ψυχής είναι
πολύ μεγάλο πράγμα».
Η σελίδα του Γεωπόνου μας,
ενημερώθηκε </ >
:
21-Ιουν-2010
|