Έργα Τέχνης στις άκρες των βιβλίων

Η τεχνική και η συνήθεια, να ζωγραφίζονται, με χρυσό ή άλλα χρώματα, εραλδικά ή διακοσμητικά σχέδια στις άκρες των σελίδων των βιβλίων  εμφανίζεται τον 10ο αιώνα περίπου. Τον Μεσαίωνα η τεχνική αυτή εξαπλώνεται και βρίσκουμε μεγάλο αριθμό βιβλίων με διακοσμημένες  τις άκρες των σελίδων.

βιβλίο με ζωγραφισμένες τις άκρες των σελίδων

βιβλίο ζωγραφισμένο, από τη συλλογή του Παν/μίου της Iowa

από τη συλλογή του Παν/μίου της Iowa

Πολύ αργότερα, το 1750, αντί για διακοσμητικά σχέδια, αρχίζουν να εμφανίζονται πολύχρωμα τεχνουργήματα με θέματα όπως τοπία, πορτρέτα, κοσμικές ή θρησκευτικές σκηνές. Το θέμα που παρουσιάζεται κάποιες φορές έχει σχέση με το θέμα του βιβλίου ενώ κάποιες άλλες είναι διαφορετικό.

Τεχνούργημα στην "Ανάλυση του παιχνιδιού Σκάκι", 1790

Ανάλυση του παιχνιδιού Σκάκι, 1790, Fran?ois-Andr? Danican Philidor

 

τοπίο ζωγραφισμένο στις άκρες των σελίδων

Letters of Lady Rachel Russell, 1801, by J. Mawman

Τα έργα αυτά γίνονταν είτε με την εκτύπωση του βιβλίου είτε πολύ αργότερα, κατά παραγγελία του ιδιοκτήτη τους. Έτσι, συμβαίνει να βρίσκουμε ζωγραφισμένο το ίδιο θέμα  σε περισσότερα από ένα, βιβλία.

Υπάρχουν βιβλία με μία, δύο ή περισσότερες πλευρές διακοσμημένες. Σε κάποια από αυτά το έργο εμφανίζεται μόνο όταν είναι ανοιχτό το βιβλίο ενώ σε κάποια άλλα διακρίνεται μόνο όταν είναι κλειστό ή μόνο όταν πιέσουμε με συγκεκριμένο τρόπο τις σελίδες του.

τεχνούργημα στις άκρες βιβλίου

John Hoole, London 1797, μετάφραση του «Απελευθερωμένη Ιερουσαλήμ» του Τορκουάτο Τάσσο (Torquato Tasso) με παράσταση της αψίδας του Τραϊανού,του ποιητή φυλακισμένου και του Ponte dei Sospiri

Σε πολλά βιβλία βρίσκουμε περισσότερες από μία παραστάσεις στην ίδια πλευρά και που εμφανίζονται ξεχωριστά.

βίβλός με τρείς παραστάσεις στις άκρες των σελίδων

Βίβλος με παραστάσεις, Johns Hopkins Library: Special Collections & Archives


Boston Public Library

 

Τα πιο πολλά, με αυτή την τεχνική, ζωγραφισμένα βιβλία χρονολογούνται γύρω στις αρχές του 19ου αι.

Σήμερα, αρκετοί καλλιτέχνες, όπως ο Martin Frost και η Clare Brooksbank (Αγγλία), δραστηριοποιούνται στη ζωγραφική στις άκρες των σελίδων παλιών και νέων βιβλίων

σύγχρονο τεχνούργημα στις άκρες σελίδων ενός βιβλίου

έργο της Clare Brooksbank

 Martin Frost fore-edges

έργο του Martin Frost

Η βιβλιοθήκη της Βοστώνης έχει μια μεγάλη συλλογή με 258 βιβλία με ζωγραφισμένες τις άκρες των σελίδων τους και την παρουσιάζει online εδώ
Πηγές:
wikipedia- Fore-edge_painting
Britannica – fore-edge-painting
Συλλογή της Βιβλιοθήκης της Βοστώνης
Clare Brooksbank
Martin Frost

χιονονιφάδες από χαρτί

Ας δούμε δύο πολύ εύκολες κατασκευές με την τεχνική της χαρτοκοπτικής ή αλλιώς κιριγκάμι (kirigami).

Παρατηρώντας προσεκτικά τις εικόνες θα καταφέρετε να φτιάξετε την «τέλεια χιονονιφάδα».

Τι θα χρειαστούμε:
1 φύλλο λευκό χαρτί (φωτοτυπίας) διάστασης Α4
(το χαρτί μπορεί να είναι και χρωματιστό)
1 ψαλίδι (για τους μικρότερους προτιμήστε ένα ψαλίδι με στρογγυλή μύτη)

Α.

    1. Διπλώνουμε το χαρτί ώστε να έχει τετράγωνο σχήμα. Αν θέλουμε, σημαδεύουμε με μολύβι τις διακεκομμένες γραμμές όπως στη φωτογραφία.

χιονονιφάδα βήμα1

 

2. Κόβουμε το περίσσευμα

Snowflake 02

    3. διπλώνουμε ακόμη μια φορά

Snowflake 03

 

4. ξαναδιπλώνουμεSnowflake 04

 

4. σχεδιάζουμε στις περιοχές γύρω γύρω όπως στη φωτογραφία. Προσοχή στη θέση του χαρτιού.

Snowflake 05a

 

5. Κόβουμε με το ψαλίδι και ανοίγουμε. Έτοιμη η χιονονιφάδα για διακόσμηση.

Snowflake 06

6. Αν θέλουμε μπορούμε να προσθέσουμε κόλα και χρυσόσκονη.

 

Β.

και το δεύτερο σχέδιο. Ακολουθήστε τα βήματα όπως τα παρουσιάζουν οι εικόνες

snowflake03

 snowflake04

snowflake05

snowflake07

snowflake08

snowflake09

 

 

Τελειώνοντας τη διαδικασία θα έχουμε ένα σωρό κομματάκια χαρτί. Σκεφτόμαστε σωστά και αφού τα συλλέξουμε προσεκτικά τα ρίχνουμε στον κάδο ανακύκλωσης.
Στο youtube θα βρείτε πολλά βίντεο κατασκευών αν τα αναζητήσετε σωστά και στα Αγγλικά. Τη χάρτινη χιονονιφάδα αναζητήστε την σαν «paper snowflake».

πληροφορίες πηγές
οι φωτογραφίες στο σχέδιο Α είναι από το πρωτότυπο άρθρο στο wikihow ενώ το σχέδιο Β βασίστηκε στο Martha Stewart Kids, Volume 6 2002
για το χαρτί και τη χαρτοδιπλωτική
kirigami (κιριγκάμι): τεχνική χαρτοδιπλωτικής που περιλαμβάνει και κόψιμο του χαρτιού.
Αισθητική Αγωγή – Εικαστικά (B’ Γυμνασίου) – Βιβλίο Μαθητή (Εμπλουτισμένο) (σελ 24, Θέμα 2, το χαρτί και οι τεχνικές του)

Οριγκάμι

Αστέρια από χαρτί

Ακόμη μια κατασκευή χαρτοκοπτικής

paper star

Για το αστέρι της εικόνας θα χρειαστούμε

6 φύλα χαρτί Α4 λευκά ή χρωματιστά ή χαρτί περιτυλίγματος
(μπορεί να γίνει και από διαφημιστικά πολύχρωμα φυλλάδια που κατά σωρούς μαζεύονται στο γραμματοκιβώτιό μας)
κόλα και συρραπτικό
ψαλίδι

βήμα 1: διπλώνουμε διαγώνια και κόβουμε τα χαρτιά ώστε να αποκτήσουν τετράγωνο σχήμα

star 01

 

 star 02

βήμα 2: ξαναδιπλώνουμε

star 03

star 04

βήμα 3: προσεκτικά τοποθετούμε το χαρτί ώστε η κλειστή γωνία να είναι προς το μέρος μας και αριστερά. Σχεδιάζουμε κάθετα τρεις γραμμές, παράλληλες στη δεξιά πλευρά του χαρτιού

star 05

βήμα 4: κόβουμε

star 06

και ανοίγουμε το χαρτί

star 07

βήμα 5:  ξεκινώντας από το εσωτερικό διπλώνουμε και κολλάμε τις άκρες

star 08

βήμα 6: κολλάμε την επόμενη προς την αντίθετη κατεύθυνση  και συνεχίζουμε

star 09

βήμα 7: Η μισή δουλειά έγινε. Φτιάξαμε τρία και χρειαζόμαστε ακόμη τρία

star 10

βήμα 8: ενώνουμε και τα έξι κομμάτια με κόλλα ή και συρραπτικό. Προσέξτε στην εικόνα 7 και 8 την θέση που έχει κάθε μέρος της κατασκευής και ποια περιοχή προβάλει εμπρός.

star 11

 

Αν θέλουμε, μπορούμε να διακοσμήσουμε με χρυσόσκονη, χρώμα ή άλλα υλικά.

Μπορούμε επίσης, αντί για απλό ψαλίδι, να χρησιμοποιήσουμε ένα ψαλίδι που κόβει σε ζικ-ζακ κυματιστά ή με γωνίες όπως αυτά

ψαλίδι ζικ-ζακ ψαλίδι ζικ-ζακ

Πως θα δείχνει ? Δείτε το έργο που μας έστειλε η φίλη και συνάδελφος Πηνελόπη Νικητοπούλου.

αστέρι απο χαρί

 

καλή επιτυχία!

 

πληροφορίες πηγές
για το χαρτί και τη χαρτοδιπλωτική
kirigami (κιριγκάμι): τεχνική χαρτοδιπλωτικής που περιλαμβάνει και κόψιμο του χαρτιού.
Αισθητική Αγωγή – Εικαστικά (B’ Γυμνασίου) – Βιβλίο Μαθητή (Εμπλουτισμένο) (σελ 24, Θέμα 2, το χαρτί και οι τεχνικές του)

Οριγκάμι

Ανάλυση εικόνας σε χρωματικές παλέτες

Τυχαίνει πολλές φορές να μας φαίνεται αρκετά δύσκολο να επιλέξουμε μια χρωματική παλέτα για δημιουργήσουμε ένα έργο ή να ταιριάξουμε και να συνδυάσουμε χρώματα. Αυτό συμβαίνει ιδιαίτερα σε όσους προσπαθούν να (ανα) δημιουργήσουν ένα έργο βασισμένοι σε μια φωτογραφία – πρότυπο ή ακόμη και σε όσους θέλουν απλά να χρωματίσουν ή να διακοσμήσουν το χώρο τους.

Ευτυχώς η εποχή μας προσφέρει πληθώρα εργαλείων και μέσων που είναι εύκολα προσβάσιμα και δεν απαιτούν ιδιαίτερες τεχνικές γνώσεις. Ένα από αυτά είναι το online και χωρίς χρέωση, colorhunter δηλ κυνηγός χρωμάτων.  Φορτώνεις μια εικόνα στο colorhunter και αυτό, σαν ένας αληθινός κυνηγός χρωμάτων, βρίσκει και σου δείχνει τη χρωματική παλέτα της εικόνας.

colorhunter

Η εικόνα μπορεί να είναι μια δική σου φωτογραφία ή μια οποιαδήποτε άλλη από το  www.flickr.com ή άλλη τοποθεσία στο internet.

colorhunter02 colorhunter01

Όπως ίσως παρατηρήσατε  το colorhunter μας δίνει πολλές πληροφορίες για τα web χρώματα αλλά καμιά για το χρωματολόγιο κάποιας εταιρίας χρωμάτων για ζωγραφική ή χρώματα τοίχου κλπ.

Πληροφορίες για χρώματα τοίχου με τους κωδικούς τους μας δίνει το chip it, ένα άλλο διαδικτυακό εργαλείο.

chipit0

Δουλεύει με τον ίδιο τρόπο με το colorhunter αλλά μας δίνει επιπλέον τους κωδικούς των χρωμάτων της εταιρίας χρωμάτων sherwin-williams. Δείτε τα αποτελέσματα της ανάλυσης

chipit1

Η Vitex μια άλλη εταιρία, πολύ πιο κοντά μας,  προσφέρει ένα παρόμοιο εργαλείο που όμως μας παρουσιάζει απλώς συνδυασμούς χρωμάτων για χώρους. Παρ όλα αυτά είναι ιδανικό για να κατανοήσουμε πως λειτουργεί το χρώμα και να βρούμε μια χρωματική που μας ταιριάζει.

vitex

φυσικά μπορείτε να βρείτε περισσότερα εργαλεία ανάλυσης ψάχνοντας στο web

δείτε για το chipit εδώ
δείτε για το colorhunter εδώ
δείτε για το Vitex viewer εδώ

περισσότερα:
Wearpalettes.com  Συνδυάστε τα ρούχα σας.

Τεχνική και εφαρμογές Stencil

ας δούμε μερικά video με επιπλέον ιδέες για υλικά και εργαλεία για να φτιάχνουμε στένσιλ,

Στό παραπάνω βίντεο χρησιμοποιούν το paint.net ένα καλό και δωρεάν πρόγραμμα επεξεργασίας εικόνας. Θα το βρείτε εδώ
banksy, stencil street artΥπάρχει, επίσης, το εξίσου καλό και δωρεάν GIMP . Αφιερώστε λίγο χρόνο για να τα μάθετε, αν και είναι αρκετά εύκολα στη χρήση τους.

Λοιπόν …. είδαμε έργα του Banksy και άλλων σε προηγούμενα άρθρα, αλλά αρκετά με τη street art.

Το στένσιλ (stencil) έχει και πολλές διακοσμητικές εφαρμογές, σε τοίχους, έπιπλα και ίσως T shirt.

Τα stencil μας βοηθούν να αναπαράγουμε ένα σχέδιο σε όποια επιφάνεια θέλουμε, αρκεί να χρησιμοποιήσουμε τα κατάλληλα υλικά. Υπάρχουν έτοιμα stencil στο εμπόριο αλλά, σίγουρα, τα δικά μας, μας ικανοποιούν περισσότερο, γιατί έχουν τη μοναδικότητα και τη φρεσκάδα των απόψεών μας.
εφαρμογή σε καρέκλα με σχέδιο σε ρυζόχαρτο

σε τοίχο

……

στη κουζίνα

με τα κατάλληλα για ύφασμα (μη τοξικά) χρώματα σε T shirt

ψάχνουμε, ακολουθούμε συνδέσμους αλλά περισσότερο δοκιμάζουμε, σχεδιάζουμε και εφαρμόζουμε.

στολίδια από χαρτί

Χριστουγεννιάτικα στολίδια από χαρτί

Χριστουγεννιάτικα στολίδια από χαρτίυλικά

χαρτόνι χρωματιστό Α4 / ψαλίδι / κόλλα ή συρραπτικό / κορδόνι ή νήμα χρωματιστό

Μπορούμε να φτιάξουμε 3 διαφορετικά σχήματα, ανάλογα με τη σειρά και τον τρόπο που θα ενώσουμε.

1) Καρδιά:

κόβουμε 2 λωρίδες, 1,5 – 2cm πρώτα από τη στενή πλευρά του χαρτονιού και μετά, άλλες 2 ίδιες λωρίδες από τη μεγαλύτερη πλευρά του. Έχουμε δηλ 2 λωρίδες μεγάλες και ίσες μεταξύ τους και άλλες 2 μικρότερες από τις προηγούμενες και ίσες μεταξύ τους. Ενώνουμε: μικρό/Μεγάλο/Μεγάλο/μικρό

2).μπαλάκι και 3).σταγόνα :

κόβουμε 2 λωρίδες, 1,5 – 2cm πρώτα από τη στενή πλευρά του χαρτονιού και μετά, άλλες 2 ίδιες λωρίδες από τη μεγαλύτερη πλευρά του. Μετά κόβουμε ακόμη μία από τη στενή πλευρά του.Έχουμε δηλ 2 λωρίδες μεγάλες και ίσες μεταξύ τους και άλλες 2 μικρότερες από τις προηγούμενες και ίσες μεταξύ τους και ακόμη μία μικρότερη από όλες. Ενώνουμε: Μεγάλο/μικρό/μικρότερο/μικρό/Μεγάλο. Διαφέρουν στο τρόπο που ενώνουμε (Παρατηρούμε την εικόνα. )

επισήμανση:

1. Πειραματιζόμαστε με διαφορετικούς τύπους και μεγέθη  χαρτιού. Δοκιμάζουμε χαρτί από περιοδικά, συσκευασίας δώρων κλπ

2.Πειραματιζόμαστε με διαφορετικούς τρόπους ένωσης – φτιάχνουμε διαφορετικά σχήματα

3. μπορούμε να χρησιμοποιήσουμε κόλλα και όχι συρραπτικό

4. αντί για χαρτόνι Α4 μπορούμε να χρησιμοποιήσουμε χαρτί χρωματιστό Α4 ή χαρτάκια σημειώσεων χρωματιστά (8,5χ8,5cm) για πολύ μικρότερες διαστάσεις.

 

 

(από Disney Family Fan)