Αρχική σελίδα

ΠΡΟΤΑΣΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΑΣΤΡΟΝΟΜΙΑΣ

Είναι γνωστός ο φόρτος εργασίας που έχουν οι μαθητές της  Β΄ Λυκείου στο σπίτι. Με την παρακάτω πρόταση διδασκαλίας της Αστρονομίας η περισσότερη δουλειά για το μάθημα γίνεται από τους μαθητές στο σχολείο με ανάλογη εξοικονόμηση χρόνου προετοιμασίας στο σπίτι, για τα υπόλοιπα μαθήματα. Τη μέθοδο διδασκαλίας που προτείνω την ευνοεί κατά πολύ η δομή του βιβλίου της Αστρονομίας, το οποίο πολύ εύκολα χωρίζεται σε μικρά μαθήματα. Η διαδικασία του καθημερινού μαθήματος περιλαμβάνει τα παρακάτω στάδια: 

1. Παράδοση του μαθήματος της μέρας από τον καθηγητή. Κατά την διάρκεια της (20' - 25')προτείνεται  η ανάκληση εμπειριών ή γνώσεων από τους μαθητές, ο διάλογος, η επαγωγική μέθοδος κλπ. Κρίνεται απαραίτητη η χρήση εποπτικών μέσων διδασκαλίας (οι εικόνες του βιβλίου, παρουσιάσεις με την βοήθεια του Η/Υ., η χρήση του video και της τηλεόρασης κλπ.

2. Μετά την παράδοση δίνεται χρόνος 10΄ για μελέτη από το βιβλίο του μαθήματος από τους μαθητές, ώστε να εμπεδώσουν καλύτερα τη δομή του.

3.  Τέλος δίνονται σύντομα διαγωνίσματα πάνω σε αυτά που διδάχτηκαν, που οι μαθητές μπορούν να απαντήσουν  σε   5 έως 10 λεπτά. Για την συντομία του διαγωνίσματος έχουν επιλεγεί  ερωτήσεις  σύντομης απάντησης, αντιστοίχισης, συμπλήρωσης κλπ.

4. Για πιο αποτελεσματική εμπέδωση των μαθημάτων (και εδώ θα ζητηθεί κάποιος χρόνος μελέτης στο σπίτι από τους μαθητές) προτείνεται στο τέλος κάθε μεγάλης ενότητας να δίνονται στους μαθητές και ωριαία επαναληπτικά διαγωνίσματα ώστε να μπορούν να κάνουν επανάληψη των εννοιών της ενότητας.

Η μέθοδος εφαρμόστηκε με ικανοποιητικά αποτελέσματα στην διδασκαλία του μαθήματος σε μαθητές του 2ου Ενιαίου Λυκείου Σαλαμίνας το σχολικό έτος 2000-01

Παρακάτω παρατίθενται τρία ενδεικτικά διαγωνίσματα αξιολόγησης ( του 1ου, του 10ου και του 21ου μαθήματος) που δίνονται στους μαθητές μετά την παράδοση του μαθήματος.  

Όσοι συνάδελφοι επιθυμούν να τους σταλεί (χωρίς καμία χρέωση φυσικά) με ηλεκτρονικό ταχυδρομείο το πλήρες σετ των διαγωνισμάτων για όλα τα μαθήματα μπορούν να μου στείλουν μήνυμα στο   spangs@hellasnet.gr

1  Χαρακτηριστικά της Αστρονομικής Παρατήρησης

1. Συμπληρώστε τις προτάσεις

§         Η Αστρονομία συλλέγει πληροφορίες που φτάνουν με την μορφή _______________________ από τα ουράνια σώματα.

§         Το σύνολο των απλών ακτινοβολιών τις οποίες μπορούμε να την αναλύσουμε ονομάζεται_____________

§         Η κίτρινη ακτίνα του ορατού φάσματος έχει   ____________ μήκος κύματος από την κόκκινη ακτίνα (ίδιο ή διαφορετικό)

2. Αντιστοιχείστε τα όργανα της δεύτερης στήλης με τη κατηγορία της πρώτης στήλης στην οποία ταξινομούνται

3. Ποιες περιοχές του φάσματος ακτινοβολιών ονομάζονται «αστρονομικά παράθυρα»  και γιατί;

4. Με την υψηλή τεχνολογία που διαθέτουμε σήμερα είναι δυνατό να αναλύουμε οποιεσδήποτε ακτινοβολίες, ακόμα και τις πλέον ασθενείς. Αναφέρατε ποιες πληροφορίες από αυτές τις αναλύσεις  για την πηγή που εκπέμπει τις ακτινοβολίες αυτές;

6. Το Hubble είναι ένα τηλεσκόπιο – δορυφόρος. Πώς δικαιολογείται ότι το τηλεσκόπιο αυτό  συλλέγει πολύ περισσότερες πληροφορίες από ένα όμοιό του γήινο;

10 Οι Γήινοι Πλανήτες Αστεροειδείς

1.    Γιατί ο Ερμής, η Αφροδίτη και ο Άρης χαρακτηρίζονται ως γήινοι πλανήτες;.

2.    Συμπληρώστε τα κενά

Ο Ερμής και ο Άρης έχουν ……………………. ατμόσφαιρα ενώ η Αφροδίτη ……………………. ατμόσφαιρα. Στην ατμόσφαιρα της Αφροδίτης και του Άρη κυριαρχεί το αέριο ………………………………….. σε ποσοστό μεγαλύτερο του 90%, ενώ στον Ερμή, κυριαρχούν τα αέρια ………………………………….. και ………………………………….. σε αρκετά μεγάλο ποσοστό, περίπου 40% το καθένα.

Από τους τρεις γήινους πλανήτες μόνο  ο ……………………………………… έχει δύο μικρούς δορυφόρους, τον …………………………… και τον …………………………….

3.    Πως δικαιολογούνται οι υψηλές θερμοκρασίες (450 με 500^ο C), που παρατηρούνται στην επιφάνειά της Αφροδίτης;

4.    Ποιες από τις παρακάτω προτάσεις είναι σωστές και ποιες λάθος;

·         Ενώ οι περισσότεροι πλανήτες περιστρέφονται από τη δύση προς την ανατολή, η Αφροδίτη περιστρέφεται από την ανατολή προς τη δύση, δηλαδή κατά την ανάδρομη φορά.

·         Το ανάγλυφο και των τριών πλανητών είναι αποτέλεσμα αποκλειστικά πρόσκρουσης μετεωριτών στην επιφάνειά τους.

·         Το εσωτερικό των τριών πλανητών έχει δομή όμοια με αυτή της Γης, αποτελείται δηλαδή από τον πυρήνα, τον μανδύα και το φλοιό.

·         Η ουσιαστική εξερεύνηση γήινων πλανητών αρχίζει με την επίσκεψη των διαστημοπλοίων.

·         Οι αστεροειδείς συγκρατούν ατμόσφαιρα

5.    Τι είναι οι αστεροειδείς και που εντοπίζονται;

21 Στάδια εξέλιξης ενός αστέρα.

1.    Αντιστοιχείστε τις έννοιες της πρώτης στήλης με τις προτάσεις τις δεύτερης

 2.    Με ποια σειρά ο ήλιος θα περάσει από τα παρακάτω στάδια κατά την εξέλιξή του;

 3.    Ποια η τύχη της Γης αν ο ήλιος καταστεί ερυθρός γίγαντας;

4.    Γιατί ένας αστέρα με μάζα 10 πλάσια του ήλιου γίνεται ερυθρός υπεργίγαντας δύο φορές. Αναφέρατε ποια η εξέλιξή του;  

5.    Αντιστοιχείστε της μάζες των αστέρων της πρώτης στήλης με την κατάληξή τους στη δεύτερη στήλη

 6.    Ορίσατε τις παρακάτω έννοιες: Λευκός νάνος, αστέρας νετρονίων, μαύρη τρύπα, ερυθρός υπεργίγαντας, υπερκαινοφαινής