Τμήματα κύλικας,  510-500 π.Χ. Αθήνα, Μουσείο Ακρόπολης, GL II.166

Τμήματα κύλικας από την Ακρόπολη, διακοσμημένης με την ερυθρόμορφη τεχνική.

Το εσωτερικό του αγγείου καλύπτεται με στιλπνή μαύρη βαφή και έχει χαραγμένο το όνομα του αγγειογράφου, από το οποίο σώζονται μόνο τα δύο πρώτα γράμματα ΕΥ[ΕΡΓΙΔΕΣ]. Στην εξωτερική επιφάνεια απεικονίζεται η θεά Αθηνά σε εργαστήριο γλυπτικής, αγγειογραφίας και μεταλλοτεχνίας. Η ταυτόχρονη απεικόνιση άσκησης των τριών αντιπροσωπευτικότερων τεχνών, παρουσία της Αθηνάς, είναι μοναδική.

Η Αθηνά παριστάνεται καθιστή, με στεφάνι στα μαλλιά. Φορά χιτώνα και ιμάτιο και κρατά κράνος αττικού τύπου και ασπίδα, πίσω από την οποία ξεπροβάλλουν τρία από τα φίδια της αιγίδας της. Η απεικόνισή της άλλοτε ερμηνεύεται ως χάλκινο άγαλμα της θεάς και άλλοτε ως την ίδια τη θεά, η οποία με την ιδιότητα της Αθηνάς Εργάνης, επιβλέπει τις εργασίες.

Στα αριστερά της Αθηνάς, ένας καθιστός αγγειογράφος κρατά μακρύ πινέλο και καλύπτει με βαφή την εσωτερική επιφάνεια της κύλικας που βρίσκεται επάνω στον κεραμικό τροχό. Η στεφανωμένη γυναίκα που στέκει μπροστά του, ίσως του δίνει οδηγίες με το δεξί τεντωμένο χέρι αν και έχει προταθεί ότι είναι μία Νίκη, χωρίς φτερά, που ετοιμάζεται να τον στεφανώσει.

Πίσω από τον αγγειογράφο δύο γυμνοί γλύπτες, από τους οποίους διατηρείται το κάτω μέρος του σώματος, ασχολούνται με την κατεργασία αγάλματος αλόγου, από το οποίο σώζονται τα πόδια και τμήμα του λαιμού, στολισμένου με στεφάνι. Στα δεξιά της Αθηνάς, ένας επίσης στεφανωμένος μεταλλοτεχνίτης κάθεται οκλαδόν δίπλα σε καμίνι. Με το αριστερό χέρι κρατούσε, ίσως, λαβίδα για την απόσπαση του πυρακτωμένου σιδήρου από τη φωτιά, ενώ με το δεξί κρατά σφυρί πάνω σε άκμονα, για την τελική σφυρηλάτηση του αντικειμένου. Ο νεαρός βοηθός του ξεπροβάλλει πίσω από το καμίνι, κρατώντας φυσερό για την τροφοδότηση της φωτιάς με αέρα. Στον τοίχο πίσω τους κρέμονται διάφορα εργαλεία και ένας πίλος.

Πηγή κειμένου και εικόνας: Μουσείο Ακρόπολης