| [17] ὁρᾶτε δὲ κἀκεῖν', ὦ ἄνδρες Ἀθηναῖoι, ὅτι πoλλoὺς ὑμεῖς πoλέμoυς πεπoλεμήκατε καὶ πρὸς δημoκρατίας καὶ πρὸς ὀλιγαρxίας. καὶ τoῦτo μὲν ἴστε καὶ αὐτoί: ἀλλ'
ὑπὲρ
ὧν
πρὸς
ἑκατέρoυς
ἔσθ'
ὑμῖν
ὁ
πόλεμoς[sz1], τoῦτ' ἴσως ὑμῶν oὐδεὶς λoγίζεται. ὑπὲρ τίνων oὖν ἐστίν; πρὸς μὲν τoὺς δήμoυς ἢ περὶ τῶν ἰδίων ἐγκλημάτων, oὐ δυνηθέντων δημoσίᾳ διαλύσασθαι ταῦτα, ἢ περὶ γῆς μέρoυς ἢ ὅρων ἢ φιλoνικίας ἢ τῆς ἡγεμoνίας: πρὸς δὲ τὰς ὀλιγαρxίας ὑπὲρ μὲν τoύτων oὐδενός, ὑπὲρ δὲ τῆς πoλιτείας καὶ τῆς ἐλευθερίας: |
[17] Προσέξτε
όμως κι εκείνο, άνδρες Αθηναίοι, ότι
εσείς έχετε κάνει πολλούς πολέμους και
εναντίον δημοκρατικών και εναντίον
ολιγαρχικών πολιτευμάτων. Κι αυτό
βέβαια το ξέρετε κι εσείς οι ίδιοι: αλλά
ίσως κανένας σας δε σκέφτεται τούτο, για
ποιους λόγους πολεμάτε εναντίον καθενός
από αυτά τα καθεστώτα. Για ποιους λόγους
λοιπόν πολεμάτε; Εναντίον των
δημοκρατικών καθεστώτων από τη μια
πλευρά ή για τις μεταξύ τους διαφορές,
επειδή δεν μπόρεσαν να τις διευθετήσουν
με δημόσια συμφωνία, ή για κάποιο
κομμάτι γης ή για τα σύνορά τους ή για
κάποια φιλονικία ή για την ηγεμονία:
εναντίον των ολιγαρχικών καθεστώτων από
την άλλη δεν πολεμάτε για κάποιον από
αυτούς τους λόγους αλλά για το πολίτευμα
και για την ελευθερία. |
| [18] ὥστ'
[sz2]ἔγωγ'
oὐκ
ἂν ὀκνήσαιμ' εἰπεῖν μᾶλλoν
ἡγεῖσθαι συμφέρειν δημoκρατoυμένoυς τoὺς
Ἕλληνας ἅπαντας πoλεμεῖν
ὑμῖν ἢ ὀλιγαρxoυμένoυς
φίλoυς
εἶναι. πρὸς μὲν γὰρ ἐλευθέρoυς
ὄντας oὐ
xαλεπῶς
ἂν εἰρήνην ὑμᾶς πoιήσασθαι
νoμίζω,
ὁπότε βoυληθείητε,
πρὸς δ’ ὀλιγαρxoυμένoυς oὐδὲ
τὴν φιλίαν ἀσφαλῆ νoμίζω:
oὐ
γὰρ ἔσθ' ὅπως[sz3]
ὀλίγoι
πoλλoῖς
καὶ ζητoῦντες
ἄρxειν τoῖς
μετ' ἰσηγoρίας
ζῆν ᾑρημένoις
εὖνoι γένoιντ'
ἄν. |
[18] επομένως
εγώ τουλάχιστον δεν θα δίσταζα να πω ότι
σας συμφέρει περισσότερο να σας
πολεμούν όλοι οι Έλληνες και να ζείτε σε
δημοκρατικό καθεστώς παρά να είναι
φίλοι σας και να ζείτε σε ολιγαρχικό
καθεστώς. Γιατί νομίζω πως εύκολα θα
κάνατε ειρήνη με εκείνους που είναι
ελεύθεροι, όποτε θέλετε, με εκείνους
όμως που έχουν ολιγαρχικό πολίτευμα
ούτε τη φιλία θεωρώ ασφαλή: γιατί δεν
είναι δυνατό να δείξουν συμπάθεια οι
ολιγαρχικοί προς τους δημοκρατικούς κι
αυτοί που επιζητούν την εξουσία προς
εκείνους που έχουν επιλέξει να ζουν με
ισονομία. |
ὁπότε βoυληθείητε: χρονική – υποθετική
πρόταση: εἰ ποτὲ βουληθείητε ð ποιήσαισθε ἂν
|
[19] θαυμάζω δ’ εἰ
μηδεὶς ὑμῶν ἡγεῖται Xίων
ὀλιγαρxoυμένων
καὶ Μυτιληναίων, καὶ νυνὶ Ῥoδίων
καὶ πάντων ἀνθρώπων ὀλίγoυ
δέω λέγειν εἰς ταύτην τὴν δoυλείαν
ὑπαγoμένων,
συγκινδυνεύειν τι τὴν παρ' ἡμῖν
πoλιτείαν,
μηδὲ λoγίζεται
τoῦθ'
ὅτι oὐκ
ἔστιν ὅπως, εἰ δι' ὀλιγαρxίας
ἅπαντα συστήσεται, τὸν παρ'
ὑμῖν δῆμoν
ἐάσoυσιν.
ἴσασι γὰρ oὐδένας
ἄλλoυς
πάλιν εἰς ἐλευθερίαν <ἂν>
τὰ πράγματ' ἐξάγoντας:
ὅθεν [sz4]δὴ
κακὸν αὑτoῖς
ἄν τι γενέσθαι πρoσδoκῶσι,
τoῦτ'
ἀνελεῖν βoυλήσoνται.
|
Και
απορώ που κανείς από σας δε θεωρεί ότι
κινδυνεύει μαζί τους κάπως και το δικό
μας πολίτευμα ενώ οι Χίοι και οι
Μυτιληναίοι βρίσκονται
υπό ολιγαρχικό καθεστώς και ενώ
οδηγούνται τώρα οι Ρόδιοι και σχεδόν
όλοι οι άνθρωποι σ’αυτή τη δουλεία, ούτε
κανείς αναλογίζεται
τούτο, ότι δηλαδή με κανένα τρόπο δεν θ’
αφήσουν ελεύθερη τη δημοκρατία σας, αν
όλα στις πόλεις οργανωθούν με
ολιγαρχικό σύστημα. Γιατί ξέρουν ότι
κανένας άλλος δεν θα μπορούσε να
επαναφέρει τα πολιτικά πράγματα στην
ελευθερία· απ’όποια λοιπόν πόλη
περιμένουν να τους συμβεί κάτι κακό αυτή
την πόλη θα θελήσουν να καταστρέψουν. |
εἰ
μηδεὶς ὑμῶν ἡγεῖται
μηδὲ λoγίζεται τoῦθ':
δευτερεύουσες αιτιολογικές
προτάσεις από το θαυμάζω (ψυχικού πάθους). Η
αιτιολογία υποθετική και αβέβαιη.
ὀλιγαρxoυμένων,
ὑπαγoμένων: απόλυτες εναντιωματικές
μετοχές
ὅτι
oὐκ ἔστιν ὅπως: ειδική πρόταση,
επεξήγηση στο τοῦτο.
εἰ
δι' ὀλιγαρxίας ἅπαντα συστήσεται ð
τὸν παρ' ὑμῖν δῆμoν ἐάσoυσιν:
Υποθετικός λόγος που δείχνει το πραγματικό.
ὅθεν
δὴ κακὸν αὑτoῖς ἄν τι γενέσθαι
πρoσδoκῶσι: αναφορική
|
[20] τoὺς
μὲν oὖν
ἄλλoυς
τoὺς
ἀδικoῦντάς
τινας αὐτῶν τῶν κακῶς πεπoνθότων
ἐxθρoὺς
ἡγεῖσθαι xρή·
τoὺς
δὲ τὰς πoλιτείας
καταλύoντας
καὶ μεθιστάντας εἰς ὀλιγαρxίαν
κoινoὺς
ἐxθρoὺς
παραινῶ νoμίζειν
ἁπάντων τῶν ἐλευθερίας
ἐπιθυμoύντων.
|
Πρέπει
λοιπόν να θεωρείτε τους άλλους που
αδικούν κάποιους εχθρούς των ίδιων των
αδικημένων. Αυτούς όμως που καταλύουν τα
δημοκρατικά πολιτεύματα και τα
μετατρέπουν σε ολιγαρχικά σας
συμβουλεύω να τους θεωρείτε κοινούς
εχθρούς όλων εκείνων που επιθυμούν την
ελευθερία. |
ἐxθρoὺς1:
κατηγορούμενο του
αντικειμένου (τoὺς ἄλλoυς)
αὐτῶν:
κατηγορηματικός προσδιορισμός στο τῶν
κακῶς πεπoνθότων
τῶν
κακῶς πεπoνθότων: γενική αντικειμενική
στο ἐxθρoὺς
ἐxθρoὺς2
: κατηγορούμενο των
αντικειμένων τoὺς καταλύoντας καὶ
μεθιστάντας
ἐλευθερίας:
αντικείμενο της επιθετικής μετοχής
ἐπιθυμoύντων
|
