Αρχική

 

Βιβλία

 

Δημοσιεύσεις

 

Σκέψεις

 

Εκδηλώσεις

 

Βιογραφικό

 

Επικοινωνία

 

Κριτική για "Ψηφῖδες"

Από τον Barbaros İRDELMEN, ποιητή, (28-3-026)

 

     Νοηματική προσέγγιση

του ποιήματος, "Ἀέρας μοναξιᾶς"* (σ. 41) της συλλογής, "Ψηφῖδες", από τον Τούρκο ποιητή και μεταφραστή, Barbaros İRDELMEN**, ο οποίος το μετέφρασε χάρις στη φροντίδα του ποιητή, Germain Droogenbroodt, που ζει στην Ισπανία.

 

    Το ποίημα αυτό απεικονίζει τη μοναξιά όχι απλώς ως συναίσθημα, αλλά ως μια μοίρα που διαμορφώνεται σε συνεργασία με τη φύση. Ο άνεμος, το φεγγάρι και η νύχτα - και τα τρία - στέκονται απέναντι στον εσωτερικό κόσμο του ανθρώπου σχεδόν αδιάφορα, ακόμη και σκληρά.

     Η πιο δυνατή ποιητική κίνηση είναι η εξής:

  • Το φεγγάρι → ενώ θα έπρεπε να δίνει φως, δεν δίνει
  • Η νύχτα → αντί για ίαση, προσφέρει δηλητήριο
  • Ο άνεμος → δεν φέρνει ανακούφιση, αλλά ανοίγει πληγές

     Δηλαδή, σε αντίθεση με την κλασική ρομαντική ποίηση, εδώ η φύση δεν παρηγορεί, αλλά εντείνει τη μοναξιά. Η τελευταία στροφή αποτελεί ένα πολύ σημαντικό σημείο καμπής: Η ποιήτρια, για πρώτη φορά, σταματά να θέτει ερωτήματα και περνά σε μια μορφή ικεσίας. Όμως προσέξτε: αυτό που ζητείται δεν είναι μόνο η ελπίδα. "λίγη λησμονιά, λίγη και ελπίδα"

     Πρόκειται για ένα βαθιά ανθρώπινο και ρεαλιστικό αίτημα, γιατί:

  • Η καθαρή ελπίδα δεν αρκεί (ο πόνος είναι πολύ μεγάλος)
  • Η πλήρης λήθη επίσης δεν επιθυμείται (ο άνθρωπος θέλει να κρατηθεί από κάτι)

     Έτσι, θα μπορούσαμε να πούμε ότι η ουσία του ποιήματος είναι η εξής: Ο άνθρωπος, παλεύοντας με τη μοναξιά, θέλει ταυτόχρονα να θυμάται και να ξεχνά.

 

* Η επιστολή που μου έστειλε ο ποιητής Germain Droogenbroodt και περιείχε τον ανωτέρω σχολιασμό:

     Αγαπητή Παναγιώτα,

     σε ευχαριστώ για τις φωτογραφίες. Είμαι μεγάλος θαυμαστής των ελληνικών και ρωμαϊκών κατασκευών. Έχω επισκεφθεί την Ελλάδα αρκετές φορές, μεταξύ άλλων και σε ένα φεστιβάλ ποίησης όπου έλαβα το βραβείο HOMER (και στην Ιταλία το βραβείο Seneca…).

     Έχεις πάει ποτέ στη Σικελία; Το νησί είναι σαν ένα υπαίθριο μουσείο ελληνικών και ρωμαϊκών ναών.

     Ο Τούρκος ποιητής-μεταφραστής μας μού έστειλε μια δημοσίευση του ποιήματός σου στα τουρκικά:

     Ithaca Edebiyat Vakfı İspanya, Mart 2026 ayı Sınır Tanımayan ikinci Şiir olarak 826 no. ile Yunan’lı şaire Panagiota P. Lambri’nin, çevirisini “Yalnızlık Rüzgarı” olarak yaptığım, “Wind of Solitude” adlı şiiri seçildi. Şiir, şairenin kısa biyografisi ve şirinin yorumu birlikte, sizlere keyifli okumalar diliyorum...

     (Το Ithaca Edebiyat Vakfı Ισπανίας επέλεξε για τον Μάρτιο του 2026, ως δεύτερο "Ποίημα Χωρίς Σύνορα" με αριθμό 826, το ποίημα με τίτλο "Wind of Solitude" της Ελληνίδας ποιήτριας Παναγιώτας Π. Λάμπρη, το οποίο μετέφρασα ως "Άνεμος της Μοναξιάς".

     Το ποίημα παρουσιάζεται μαζί με ένα σύντομο βιογραφικό της ποιήτριας και ένα σχόλιο/ερμηνεία του ποιήματος. Σας εύχομαι καλή ανάγνωση…

    Kısa biyografi: Lampri Panagiota P. Panagiota P. Lampri, 1959 yılında Arta'nın Rodavgi kasabasında doğdu. Selanik Aristoteles Üniversitesi Felsefe Fakültesi mezunudur ve ortaöğretimde görev yapmıştır. Makaleler yazmakta, kitap tanıtımları, kısa öyküler, araştırmalar, gezi yazıları yayınlamakta ve edebiyat yarışmalarında ödüller kazanmıştır. 2006 yılında "Rodavgi - Şafak Gülü" adlı folklor çalışmasını, 2009'da "Haşlanmış Ekmek" adlı öykü derlemesini, 2011'de "Tarihçi Konstantinos A. Diamantis" adlı biyografik çalışmasını, 2014'te "Acı İçinde" adlı şiir derlemesini, 2015'te "Tadın Hafızası - Antik Epir Lezzetlerinin Sinagogu" adlı çalışmasını, 2016'da ikinci baskısıyla "Rodavgi - Şafak Gülü" adlı kitabını, 2017'de "Çin Yollarında" adlı seyahat izlenimlerini, 2018'de "Harmolypes" adlı şiir derlemesini, 2019'da "Lianotragouda" ve "Zamanın Durakları" adlı şiir derlemelerini ve 2020'de "Akışlar" adlı şiir derlemesini yayınladı. Yorum Bu şiir, yalnızlığı sadece bir duygu olarak değil, doğanın işbirliğiyle kurulan bir kader gibi resmediyor. Rüzgâr, ay ve gece — üçü de insanın iç dünyasına karşı neredeyse kayıtsız, hatta acımasız. Şairin en güçlü hamlesi şu: Ay → ışık vermesi gerekirken vermiyor Gece → şifa yerine zehir sunuyor Rüzgâr → ferahlık değil, yara açıyor Yani doğa, klasik romantik şiirin aksine burada teselli eden değil, yalnızlığı büyüten bir güç. Son kıta ise çok önemli bir kırılma: Şair ilk kez soru sormayı bırakıp yakarışa geçiyor. Ama dikkat: İstenen şey sadece umut değil. “biraz unutkanlık, biraz da umut”Bu çok insani ve gerçek bir talep. Çünkü: Saf umut yetmez (acı çok büyük) Tam unutuş da istenmez (insan yine de tutunmak ister) Bu yüzden şiirin özü şu diyebiliriz:İnsan, yalnızlıkla baş ederken hem hatırlamak hem unutmak ister.

     (Σύντομο βιογραφικό: Λάμπρη Παναγιώτα Π.

     Η Παναγιώτα Π. Λάμπρη γεννήθηκε το 1959 στη Ροδαυγή Άρτας. Είναι απόφοιτος της Φιλοσοφικής Σχολής του Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης και εργάστηκε στη δευτεροβάθμια εκπαίδευση. Ασχολείται με τη συγγραφή άρθρων, παρουσιάσεων βιβλίων, διηγημάτων, ερευνών και ταξιδιωτικών κειμένων, ενώ έχει βραβευτεί σε λογοτεχνικούς διαγωνισμούς.

     Το 2006 εξέδωσε τη λαογραφική μελέτη "Ροδαυγή – Ρόδο της Αυγής", το 2009 τη συλλογή διηγημάτων "Το χάσικο ψωμί", το 2011 τη βιογραφική μελέτη "Ο Κωνσταντίνος Α. Διαμάντης, ο Ιστορητής", το 2014 την ποιητική συλλογή "Ἐν ὀδύναις", το 2015 το έργο "Η Μνήμη της Γεύσης", το 2016 (β΄ έκδοση) το "Ροδαυγή – Ρόδο της Αυγής", το 2017 το ταξιδιωτικό "Στους Δρόμους της Κίνας", το 2018 την ποιητική συλλογή "Χαρμολύπες", το 2019 τις συλλογές "Λιανοτράγουδα" και "Σταθμοί… στον Χρόνο" και το 2020 την ποιητική συλλογή "Ροές".)

     Ακολουθεί η νοηματική προσέγγιση, όπως έχει παρατεθεί πιο πάνω.

    Η δική μου απάντηση:  

    Καλημέρα, φίλε ποιητή! Με συγκινεί ο τρόπος, με τον οποίο ταξιδεύεις το ποίημά μου! Πολύ θα ήθελα να μάθω το όνομα του Τούρκου ποιητή και μεταφραστή, για το αρχείο μου, αλλά και για να τον ευχαριστήσω, τόσο για τη μετάφραση όσο και για τον σχολιασμό.

     Ναι, έχω ταξιδέψει στη Σικελία και την Κάτω Ιταλία, τη Μεγάλη Ελλάδα δηλαδή, και η εμπειρία ήταν συγκλονιστική! Πολύ θα ήθελα να ξαναπάω...

    Υπέροχο το ποίημά σου και συμφωνώ με τις ανησυχίες που εκφράζεις!   

    Χαιρετώντας σε, σημειώνω πως χαίρομαι που μια αναζήτηση στο διαδίκτυο μού γνώρισε την Ιθάκη σου και η τόλμη μου να επικοινωνήσω μαζί σου έφερε τόσο όμορφη επικοινωνία με τον κόσμο της ποίησης.

     Υ.Σ.: 1. Η φωτογραφία με τις αρχαιότητες ήταν από τον ναό των Καβείρων στη Σαμοθράκη και το ηλιοβασίλεμα από την Αίγινα.

 

     **Η πρώτη επικοινωνία μου με τον Barbaros İrdelmen

     Έκανα αίτημα φιλίας στο fb στον Τούρκο ποιητή, Barbaros İrdelmen, το οποίο αποδέχθηκε και στη συνέχεια τον ευχαρίστησα:

    "Καλό σας απόγευμα!

     Σας ευχαριστώ πολύ για την αποδοχή του αιτήματος φιλίας. Σας αναζήτησα, διότι έλαβα από τον Germain Droogenbroodt το ποίημά μου "Αέρας μοναξιάς" μεταφρασμένο στα τουρκικά και ήθελα να σας ευχαριστήσω, τόσο για τη μετάφραση όσο και τη νοηματική προσέγγισή του.

    Χαιρετώντας σας, σας ευχαριστώ και πάλι, και σας εύχομαι κάθε καλό!

     Με τιμή, Παναγιώτα Π. Λάμπρη, πεζογράφος - ποιήτρια».  

     Μου απάντησε: «Ευχαριστώ για την προσφορά φιλίας και τις ευγενικές σας ευχαριστίες.

     Αγαπητή μου φίλη,

     Βρήκα το ποίημά σας όμορφο και το απόλαυσα. Με χαρά το μετέφρασα, το σχολίασα και το δημοσίευσα στο ψηφιακό περιοδικό.

     Με βαθύ σεβασμό και χαιρετισμούς,

     Barbaros İrdelmen

     Συνταξιούχος ιατρός

     συγγραφέας, ποιητής, μεταφραστής