Ελλείψεις ντίζελ και το 2027 βλέπει ο ΙΕΑ, προειδοποιεί για υψηλές τιμές και πληθωρισμό

Οι παγκόσμιες αγορές ντίζελ θα μπορούσαν να παραμείνουν περιορισμένες και το επόμενο έτος, με αποτέλεσμα οι υψηλές τιμές να οδηγούν τον πληθωρισμό και να βλάπτουν την οικονομική ανάπτυξη, καθώς οι συγκρούσεις περιορίζουν την παραγωγή από τη Μέση Ανατολή και τη Ρωσία, σύμφωνα με τον ΙΕΑ (International Energy Agency – Διεθνή Οργανισμό Ενέργειας).

Η προειδοποίηση του IEA για το ντίζελ έρχεται την παραμονή μιας συνεδρίασης που θα συζητήσει την κλίμακα και το χρονοδιάγραμμα της απελευθέρωσης αποθεμάτων έκτακτης ανάγκης του οργανισμού με στόχο την ηρεμία των αγορών ενέργειας.

Το ντίζελ χρησιμοποιείται ευρέως στη βιομηχανία, τη γεωργία και την αυτοκινητοβιομηχανία, πράγμα που σημαίνει ότι οι τιμές-ρεκόρ να έχουν δημιουργήσει τόσο πολιτικές όσο και οικονομικές πιέσεις. Η κυβέρνηση του προέδρου των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, έχει πει στις χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης να μειώσουν τα αποθέματά τους διαφορετικά θα αντιμετωπίσουν απαγόρευση εξαγωγής ντίζελ από τις ΗΠΑ.

«Οι τιμές ρεκόρ του ντίζελ έχουν ήδη ευρείες οικονομικές συνέπειες αυξάνοντας το κόστος των αγαθών και επηρεάζοντας τα πραγματικά εισοδήματα, την οικονομική δραστηριότητα και τον πληθωρισμό», ανέφερε στη μηνιαία έκθεσή του ο ΙΕΑ, ο οποίος συμβουλεύει τις βιομηχανικές χώρες και διαχειρίζεται τα αποθέματα πετρελαίου έκτακτης ανάγκης.

Οι συνδυασμένες απώλειες στις εξαγωγές ντίζελ από τη Μέση Ανατολή και τη Ρωσία ανήλθαν σε 1,3 εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως τον Σεπτέμβριο, ανέφερε ο οργανισμός. Αυτό αντιπροσωπεύει περίπου το 4,5% της παγκόσμιας ζήτησης ντίζελ για φέτος.

Η αγορά ντίζελ παρέμεινε υπό σημαντική πίεση, καθώς οι παρατεταμένες διαταραχές του εφοδιασμού έχουν προκαλέσει μείωση των αποθεμάτων σε μια εποχή του έτους που συνήθως αυξάνονται, ανέφερε ο IEA.

«Καθώς τα εναπομείναντα αποθέματα στο σύστημα συνεχίζουν να απομειώνονται, ελλείψει φόρμουλας για αποκλιμάκωση της έντασης στη Μέση Ανατολή, οι αγορές πετρελαίου ενδέχεται να βιώσουν περισσότερες αναταραχές τους επόμενους μήνες, προτού προκύψει κάποιο τελικό πλεόνασμα το 2027», ανέφερε ο IEA.

Η ανάκαμψη των αποθεμάτων από τα διυλιστήρια δεν θα είναι αρκετή για να αντισταθμίσει το έλλειμμα που έχει συσσωρευτεί στις αγορές συγκεκριμένων καυσίμων όπως το ντίζελ, το πετρέλαιο εσωτερικής καύσης και το καύσιμο αεριωθούμενων.

Η παγκόσμια ισορροπία προσφοράς και ζήτησης θα είναι περιορισμένη στο ντίζελ κατά το α’ εξάμηνο του 2027, σύμφωνα με την έκθεση του IEA που προβλέπει ότι η αγορά ντίζελ θα παρουσιάσει έλλειμμα το γ’ και δ’ τρίμηνο του τρέχοντος έτους, προτού η αγορά επιστρέψει σε πλεόνασμα το α’ τρίμηνο του 2027.

Απελευθέρωση 426 εκατομμυρίων βαρελιών

Υπενθυμίζεται ότι τα μέλη του IEA συμφώνησαν σε μια απελευθέρωση 400 εκατομμυρίων βαρελιών πετρελαίου από τα αποθέματα έκτακτης ανάγκης τον Μάρτιο για την αντιμετώπιση των ελλείψεων, με τις συνολικές δεσμεύσεις να αυξάνονται αργότερα στα 426 εκατομμύρια βαρέλια, εκ των οποίων περίπου 100 εκατομμύρια βαρέλια δεν έχουν ακόμη παραχθεί. Το διοικητικό συμβούλιο του οργανισμού συνεδριάζει σήμερα Πέμπτη (15.10.2026) για τις λεπτομέρειες της κίνησης και οι συμμετέχοντες στην αγορά επικεντρώνονται στον ρυθμό της απελευθέρωσης και στο κατά πόσον θα συμφωνηθούν νέες ποσότητες.

Ο Εκτελεστικός Διευθυντής του ΙΕΑ, Φατίχ Μπιρόλ, σημειώνει ότι η συνεδρίαση του Διοικητικού Συμβουλίου του ΔΟΕ στις 15 Οκτωβρίου θα προσφέρει μια πολύτιμη ευκαιρία για την αξιολόγηση των προσπαθειών του οργανισμού. «Όπως κάναμε τον Μάρτιο, πιστεύω ότι μπορούμε για άλλη μια φορά να αποδείξουμε την ικανότητα του ΔΟΕ να ενεργεί από κοινού για την υποστήριξη της ενεργειακής ασφάλειας και της οικονομικής σταθερότητας», σημείωσε.

Η συνολική παγκόσμια ζήτηση πετρελαίου προβλέπεται να μειωθεί κατά 2,6 εκατομμύρια βαρέλια την ημέρα το 2026, σε σύγκριση με μείωση 2,5 εκατομμυρίων βαρελιών την ημέρα που αναμενόταν τον περασμένο μήνα, με το ντίζελ να αντιπροσωπεύει το 25% αυτής της πτώσης, ανέφερε ο IEA.

Ο οργανισμός προβλέπει ότι η παγκόσμια προσφορά πετρελαίου θα μειωθεί κατά 5,8 εκατομμύρια βαρέλια την ημέρα φέτος, προτού αντιστραφεί η πορεία και αυξηθεί κατά 7,7 εκατομμύρια βαρέλια την ημέρα το 2027, οδηγώντας την αγορά ξανά σε πλεόνασμα.

Σημειώνεται επίσης ότι με τα συμβόλαια μελλοντικής εκπλήρωσης του Brent στα 105 δολάρια ανά βαρέλι, τα περιθώρια κέρδους διύλισης ντίζελ σημειώνουν αύξηση κατά 2% την ημέρα, πάνω από τα 85 δολάρια ανά βαρέλι.