ΕΛΛΗΝΙΚΟΣ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ

Βιογραφίες Ανθολογούμενων Λογοτεχνών στα βιβλία Νεοελληνικής Λογοτεχνίας Γυμνασίου - Λυκείου


Καρούζος Νίκος (1926-1990)


Νίκος Καρούζος

Γεννήθηκε στο Ναύπλιο και πέθανε στην Αθήνα. Σπούδασε Νομικά και Πολιτικές Επιστήμες. Έργα του: Ποιητικά: Η επιστροφή τον Χριστού (1954), Νέες δοκιμές (1954), Σημείο (1955), Είκοσι ποιήματα (1955), Διάλογοι (1956), Ποιήματα (1961) (επιλογή ποιημάτων των προηγούμενων συλλογών), Η έλαφος των άστρων (1962), Ο υπνόσακκος (1964), Πενθήματα (1969), Λευκοπλάστης για Μικρές και Μεγάλες Αντινομίες (1971), Χορταριασμένα χάσματα (1974), Απόγονος της νύχτας (1978), Δυνατότητες και χρήση της ομιλίας (1979), Ο ζήλος του μη-σχετικού με παροράματα (1980), Μονολεκτισμοί και Ολιγόλεκτα (1980), Φαρέτριον (1981), Αναμνηστική λήθη (1982), Αντισεισμικός τάφος (1984), Συντήρηση ανελκυστήρων (1986), Νεολιθική νυχτωδία στην Κροστάνδη (1987), Ερυθρογράφος (1988), Ευρέσεις από κυανό κοβάλτιο (1991). Συγκεντρωτικές εκδόσεις: α) Ποιήματα (1979): Πενθήματα, Λευκοπλάστης κτλ. Χορταριασμένα χάσματα) β) Η πρώτη εποχή (1961-1964), εκδ. Εγνατία 1987, γ) Η δεύτερη εποχή (1969-1974), εκδ. Ερατώ 1988 και Τα ποιήματα τόμ. Α' (1961-1978) και τόμ. Β' (1979-1991), εκδ. Ίκαρος 1993 και 1994 αντίστοιχα. Άλλα βιβλία: Μεταφυσικές εντυπώσεις από τη ζωή ως το θέατρο (1966), Πεζά κείμενα (1997) κ.ά. Τιμήθηκε με Κρατικό Βραβείο (1963 και 1972).

 

Πηγή: Σχολικό βιβλίο γ' λυκείου

 

Ο Νίκος Καρούζος του Δημήτρη και της Κωνσταντίνας, το γένος Πιτσάκη, γεννήθηκε στο Ναύπλιο. Ο πατέρας του ήταν δάσκαλος στρατευμένος στο Εθνικό Απελευθερωτικό Μέτωπο, διώχτηκε κατά τη διάρκεια του εμφυλίου και εξορίστηκε μετά τη συνθηκολόγηση της Βάρκιζας. Η μητέρα του ήταν κόρη ιερωμένου και δασκάλου. Κατά τη διάρκεια των γυμνασιακών του χρόνων ο Καρούζος έδρασε στην ΕΠΟΝ και εξορίστηκε στην Ικαρία (1947) και στη Μακρόνησο (1951), από όπου έφυγε τελικά το 1953 μετά από νευρικό κλονισμό. Παντρεύτηκε δύο φορές, το 1955 τη Μαρία Δαράκη, με την οποία έζησε λίγους μόλις μήνες και το 1963 τη Μαίρη Μεϊμαράκη, από την οποία χώρισε το 1980. Από το 1981 και ως το τέλος της ζωής του τον συντρόφεψε η Εύα Μπέη. Σπούδασε νομικά και πολιτικές επιστήμες στην Αθήνα, δεν ολοκλήρωσε όμως τις σπουδές του, καθώς ήδη από το 1941 είχε στραφεί στην ποίηση.

Το 1949 πραγματοποίησε την πρώτη επίσημη εμφάνισή του στο χώρο των γραμμάτων με τη δημοσίευση του ποιήματός του Σίμων ο Κυρηναίος στο περιοδικό Ο Αιώνας μας. Η πρώτη του ποιητική συλλογή με τίτλο Η επιστροφή του Χριστού εκδόθηκε το 1954. Στους λογοτεχνικούς κύκλους έγινε πιο γνωστός στη δεκαετία του ’60 με τις συλλογές Η έλαφος των άστρων, Ο υπνόσακκος και Πενθήματα. Ακολούθησαν πολλές ακόμη συλλογές και συγκεντρωτικές εκδόσεις των ποιημάτων του ως τη συγγραφή του τελευταίου του ποιητικού έργου Αιώρηση, γραμμένου στις 29 Αυγούστου 1990 στο νοσοκομείο Υγεία, όπου ο ποιητής νοσηλευόταν τα δύο τελευταία χρόνια της ζωής του, άρρωστος από καρκίνο, και πέθανε. Συνεργάστηκε με τα περιοδικά όπως Νέα Εστία, Αθηναϊκά Γράμματα, Ευθύνη, Σπείρα, Τομές, η Λέξη. Τιμήθηκε με το Β΄ Κρατικό Βραβείο Ποίησης (1963), το Βραβείο της Ομάδας των Δώδεκα (1963), το Α΄ Εθνικό Βραβείο Ποίησης, από κοινού με τους Τάκη Βαρβιτσιώτη και Μίλτο Σαχτούρη (1972) και το Α΄ Κρατικό Βραβείο Ποίησης (1988).

 

Εργογραφία

 

Ι.Ποίηση

• Επιστροφή του Χριστού. Αθήνα, 1953.

• Νέες δοκιμές. Αθήνα, 1954.

• Σημείο. Αθήνα, 1955.

• Είκοσι ποιήματα. Αθήνα, 1955.

• Διάλογοι. Αθήνα, 1956.

• Ποιήματα. Αθήνα, 1961.

• Η έλαφος των άστρων. Αθήνα, 1962.

• Ο υπνόσακκος. Αθήνα, Ζάρβανος, 1964.

• Πενθήματα. Αθήνα, 1969.

• Λευκοπλάστης για μικρές και μεγάλες αντινομίες. Αθήνα, 1971.

• Χορταριασμένα χάσματα. Θεσσαλονίκη, Εγνατία, 1974.

• Απόγονος της νύχτας. Αθήνα, Πολύπλανο, 1978.

• Δυνατότητες και χρήση της ομιλίας. Θεσσαλονίκη, Εγνατία, 1979.

• Ο ζήλος του μη σχετικού με παροράματα· Με τέσσερες εικόνες της Ελένης Βερναρδάκι. Αθήνα, Πολύπλανο, 1980.

• Μονολεκτισμοί και ολιγόλεκτα· Με ζωγραφική του Απόστολου Γιαγιάννου. Αθήνα, Εξάντας, 1980.

• Φαρέτριον. Αθήνα, Ύψιλον/Βιβλία, 1981.

• Αναμνηστική Λήθη. Αθήνα, Γοργώ, 1982.

• Αντισεισμικός τάφος. Αθήνα, Εστία, 1984.

• Συντήρηση ανελκυστήρων. Αθήνα, Καστανιώτης, 1986.

• Νεολιθική νυκτωδία στην Κρονστάνδη. Αθήνα, Απόπειρα, 1987.

• Ερυθρογράφος. Αθήνα, Απόπειρα, 1988.

• Λογική μεγάλου σχήματος. Αθήνα, Ερατώ, 1989.

• Θρίαμβος χρόνου. Αθήνα, Απόπειρα, 1997.

• Ευρέσεις από κυανό κοβάλτιο. Αθήνα, Ίκαρος, 1991.

ΙΙ.Δοκίμιο

• Μεταφυσικές εντυπώσεις απ’ τη ζωή ως το θέατρο. Αθήνα, Άψινθος, 1966.

• Νίκος Καρούζος - Περί ζωγράφων. Αθήνα, εκδ. της Γκαλερί Titanium, 1988.

ΙΙΙ.Μεταφράσεις

• Μπόρχες Χορχέ Λουίς, O δημιουργός και άλλα κείμενα·Μια μικρή ανθολογία πεζογραφημάτων του Μπόρχες που μετέφρασαν ο Ν.Δ.Καρούζος και ο Δημήτρης Καλοκύρης. Αθήνα, Ύψιλον, 1980.

ΙV.Συγκεντρωτικές εκδόσεις

• Ποιήματα. Θεσσαλονίκη, Εγνατία, 1979.

• Χρόνος. Αθήνα, Μίμνερμος, 1980.

• Η πρώτη εποχή. Αθήνα, Ερατώ, 1987.

• Η δεύτερη εποχή. Αθήνα, Ερατώ, 1988.

• Τα βαθυκύανα ποιήματα. Αθήνα, Μίμνερμος, 1990.

• Τα ποιήματα Α΄ (1961-1978). Αθήνα, Ίκαρος, 1993.

• Τα ποιήματα Β΄ (1979-1991). Αθήνα, Ίκαρος, 1994.

• Πεζά κείμενα. Αθήνα, Ίκαρος, 1998.

 

Πηγή: Ε.ΚΕ.ΒΙ



 

Βιογραφικό σημείωμα [πηγή: Εθνικό Κέντρο Βιβλίου] Βιογραφικό σημείωμα [πηγή: Εθνικό Κέντρο Βιβλίου]

στο Βιβλιοnet Βιβλιοnet

ΠΟ.Θ.Ε.Γ.

στη Βικιπαίδεια Βικιπαίδεια

στο Σπουδαστήριο Νέου Ελληνισμού Σπουδαστήριο Νέου Ελληνισμού

μελοποιημένα τραγούδια στο stixoi.info stixoi

εκπομπή ΜΟΝΟΓΡΑΜΜΑ ΕΡΤ

εκπομπή ΠΑΡΑΣΚΗΝΙΟ ΕΡΤ

εκπομπή ΤΑ ΛΟΓΙΑ ΤΗΣ ΠΟΛΗΣ ΕΡΤ

στις Ψηφίδες, Πρόσωπα και θέματα της Νεοελληνικής Λογοτεχνίας Ψηφίδες