Γεννήθηκε στα Άβδηρα
της Θράκης και είναι ένας από τους παλαιότερους σοφιστές.
Γύριζε στις διάφορες ελληνικές πόλεις και δίδασκε
έναντι αδράς αμοιβής την τέχνη της ευβουλίας,
δηλ. του τρόπου με τον οποίο θα μπορούσε κανένας να πάρει
τις άριστες αποφάσεις για τη ζωή του. Βασικό και αναπόσπαστο
στοιχείο της ευβουλίας ήταν η τέχνη της πειθούς, ο τρόπος
δηλαδή που θα μπορούσε κανείς να πείσει τους άλλους, παρουσιάζοντας
εν ανάγκη ένα αδύνατο επιχείρημα ως ισχυρό.
Όταν ήλθε στην Αθήνα, συνδέθηκε με τον Περικλή.
Το 444/3 π.Χ. του ανατέθηκε η θέσπιση νόμων για τη νέα πόλη
των Θουρίων, που ιδρύθηκε στην Κ. Ιταλία
από Έλληνες από ολόκληρη την Ελλάδα. Στον Πρωταγόρα φαίνεται
να οφείλεται και ένας νόμος των Θουρίων, που υποχρέωνε
την πολιτεία να αναλαμβάνει τη δαπάνη για τη διδασκαλία
της ανάγνωσης και της γραφής στα παιδιά όλων των πολιτών
ανεξάρτητα, ίσως, από την οικονομική κατάσταση της οικογένειάς
τους.
Λέγεται, χωρίς η πληροφορία αυτή να είναι επιβεβαιωμένη,
ότι λόγω του αγνωστικισμού του σχετικά με τους θεούς κατηγορήθηκε
ως άθεος, εκδιώχτηκε από την Αθήνα και πνίγηκε,
όταν ναυάγησε το πλοίο στο οποίο επέβαινε.
Τα πιο γνωστά του έργα ήταν :
α.Αλήθεια ή Καταβάλλοντες [εννοείται λόγοι, δηλαδή
επιχειρήματα για να καταβάλεις ένα αντίπαλό σου]
β. Αντιλογίαι [αντίθετα επιχειρήματα].
Στα έργα αυτά διατύπωνε την άποψη ότι μέτρο για
την αλήθεια όλων των πραγμάτων είναι ο άνθρωπος.
Κατηγορήθηκε ότι ο σχετικισμός αυτός οδηγούσε
σε κλονισμό των θεμελίων της ηθικής, ο ίδιος όμως ουδέποτε
υποστήριξε ότι δεν έπρεπε να υπάρχουν ηθικοί κανόνες, σεβαστοί
από όλους.
γ. Περί των θεών. Στο έργο αυτό ο Πρωταγόρας παρουσιάζεται
ως αγνωστικιστής, δηλαδή ισχυρίζεται ότι
δεν μπορεί να αποφανθεί για το αν υπάρχουν ή όχι θεοί.
Ο Πρωταγόρας διατύπωσε επίσης και μια θεωρία για
την εξέλιξη του ανθρώπινου πολιτισμού, όπου παρουσίαζε
μια αισιόδοξη άποψη για την εξέλιξη του ανθρώπου,
παρόμοια με αυτήν του Ξενοφάνη.
|

|