Ισοκράτης, Αρχίδαμος, 93-94


 

 

Στην ενότητα παρουσιάζονται τα φαινόμενα: απρόσωπη σύνταξη, απαρέμφατο, ρηματικά επίθετα - τέος, μετοχή κατηγορηματική, προτάσεις (συμπερασματικές 4, αναφορικές 2).

Πατήστε στον κατάλογο για να εμφανιστούν σελίδες με παρόμοιο περιεχόμενο.

 


Κατέβασε το αρχείο σε doc, για να επεξεργαστείς το κείμενο. Στη συνέχεια επιβεβαίωσε τις απαντήσεις σου μ' αυτές που παρατίθενται παρακάτω.

 

Καλή προσπάθεια.

Για τον Ισοκράτη

 

Βικιπαίδεια , Ιστορία της Αρχαίας Ελληνικής Γραμματείας ΙΑΕΓ
Ο λόγος: Ἀρχίδαμος
Περισσότερα κείμενα του Ισοκράτη:  Πύλη, Ψηφίδες

 

Για το κείμενο

 

Το 366 π.Χ η Σπάρτη οδηγήθηκε σε πολιτική απομόνωση, καθώς οι Πελοποννήσιοι σύμμαχοί της υπέγραψαν συνθήκη ειρήνης με τους Θηβαίους. Με αυτήν αναγνωριζόταν η ανεξαρτησία της Μεσσήνης, γεγονός που αποτελούσε τεράστιο πλήγμα για τα σπαρτιατικά συμφέροντα. Ο Ισοκράτης, που επιδίωκε να μην ενισχυθεί ακόμη περισσότερο η Θήβα, στον ομώνυμο λόγο παρουσιάζει τον Αρχίδαμο, γιο του βασιλιά της Σπάρτης Αγησίλαου Β´ και επίδοξο διάδοχο του θρόνου, να τοποθετείται αρνητικά απέναντι σε αυτήν την εξέλιξη και να προσπαθεί να τονώσει το ηθικό των συμπατριωτών του.
(Πηγή: Πύλη για την Ελληνική Γλώσσα)

 

Το κείμενο

 

[93] Θαυμάζω δὲ τῶν ὑπὲρ μὲν τῆς ἰδίας δόξης ἀποθνήσκειν ἐθελόντων, ὑπὲρ δὲ τῆς κοινῆς μὴ τὴν αὐτὴν γνώμην ἐχόντων· ὑπὲρ ἧς ὁτιοῦν πάσχειν ἄξιον, ὥστε μὴ καταισχῦναι τὴν πόλιν, μηδὲ περιιδεῖν τὴν τάξιν λιποῦσαν, εἰς ἣν οἱ πατέρες κατέστησαν αὐτήν. πολλῶν δὲ πραγμάτων ἡμῖν καὶ δεινῶν ἐφεστώτων, ἃ δεῖ διαφυγεῖν, [94] ἐκεῖνο μάλιστα φυλακτέον, ὅπως μηδὲν ἀνάνδρως φανησόμεθα διαπραττόμενοι μηδὲ συγχωροῦντες τοῖς πολεμίοις παρὰ τὸ δίκαιον. αἰσχρὸν γὰρ τοὺς ἄρξαι τῶν Ἑλλήνων ἀξιωθέντας ὀφθῆναι τὸ προσταττόμενον ποιοῦντας, καὶ τοσοῦτον ἀπολειφθῆναι τῶν προγόνων, ὥστε τοὺς μὲν ὑπὲρ τοῦ τοῖς ἄλλοις ἐπιτάττειν ἐθέλειν ἀποθνήσκειν, ἡμᾶς δ’ ὑπὲρ τοῦ μὴ ποιεῖν τὸ κελευόμενον μὴ τολμᾶν διακινδυνεύειν.

 

Το κείμενο με συνδέσεις στα λεξικά του perseus.tufts.edu

 

[93] θαυμάζω δὲ τῶν ὑπὲρ μὲν τῆς ἰδίας δόξης ἀποθνήσκειν ἐθελόντων, ὑπὲρ δὲ τῆς κοινῆς μὴ τὴν αὐτὴν γνώμην ἐχόντων: ὑπὲρ ἧς ὁτιοῦν πάσχειν ἄξιον, ὥστε μὴ καταισχῦναι τὴν πόλιν, μηδὲ περιιδεῖν τὴν τάξιν λιποῦσαν, εἰς ἣν οἱ πατέρες κατέστησαν αὐτήν. πολλῶν δὲ πραγμάτων ἡμῖν καὶ δεινῶν ἐφεστώτων, δεῖ διαφυγεῖν,  [94] ἐκεῖνο μάλιστα φυλακτέον, ὅπως μηδὲν ἀνάνδρως φανησόμεθα διαπραττόμενοι μηδὲ συγχωροῦντες τοῖς πολεμίοις παρὰ τὸ δίκαιον. αἰσχρὸν γὰρ τοὺς ἄρξαι τῶν Ἑλλήνων ἀξιωθέντας ὀφθῆναι τὸ προσταττόμενον ποιοῦντας, καὶ τοσοῦτον ἀπολειφθῆναι τῶν προγόνων, ὥστε τοὺς μὲν ὑπὲρ τοῦ τοῖς ἄλλοις ἐπιτάττειν ἐθέλειν ἀποθνήσκειν, ἡμᾶς δ᾽ ὑπὲρ τοῦ μὴ ποιεῖν τὸ κελευόμενον μὴ τολμᾶν διακινδυνεύειν.

 


Σύρε τον πίνακα, για να δεις και τις υπόλοιπες στήλες.

 

 

Θαυμάζω δὲ (έγώ)

α-κύρια

τῶν ὑπὲρ μὲν τῆς ἰδίας δόξης

 

ἀποθνήσκειν

 

ἐθελόντων,

 

ὑπὲρ δὲ τῆς κοινῆς (δόξης)

 

μὴ τὴν αὐτὴν γνώμην ἐχόντων·

 

 

 

ὑπὲρ ἧς

β-κύρια

ὁτιοῦν πάσχειν

 

ἄξιον (ἐστιν),

 

ὥστε μὴ καταισχῦναι τὴν πόλιν,

συμπερασματική

μηδὲ περιιδεῖν τὴν τάξιν

συμπερασματική

λιποῦσαν,

 

εἰς ἣν

αναφορική

οἱ πατέρες κατέστησαν αὐτήν.

 

 

 

πολλῶν δὲ πραγμάτων ἡμῖν

γ-κύρια

καὶ δεινῶν ἐφεστώτων,

 

ἃ δεῖ διαφυγεῖν

αναφορική

ἐκεῖνο μάλιστα φυλακτέον (ἐστίν),

 

ὅπως μηδὲν ἀνάνδρως

πλ.ερωτ.

φανησόμεθα (ἡμεῖς)

 

διαπραττόμενοι

 

μηδὲ συγχωροῦντες τοῖς πολεμίοις

 

παρὰ τὸ δίκαιον.

 

 

 

αἰσχρὸν γὰρ (ἐστίν)

δ-κύρια

τοὺς ἄρξαι τῶν Ἑλλήνων

 

ἀξιωθέντας

 

ὀφθῆναι

 

τὸ προσταττόμενον ποιοῦντας,

 

καὶ τοσοῦτον ἀπολειφθῆναι

 

τῶν προγόνων,

 

ὥστε

συμπερασματική

τοὺς μὲν ὑπὲρ τοῦ τοῖς ἄλλοις ἐπιτάττειν

 

ἐθέλειν

 

ἀποθνήσκειν,

 

ἡμᾶς δ’

συμπερασματική

ὑπὲρ τοῦ μὴ ποιεῖν τὸ κελευόμενον

 

μὴ τολμᾶν

 

διακινδυνεύειν.

 

 

Υπόμνημα: υποκείμενο, ρήμα, μετοχή, απαρέμφατο, προσδιορισμός

 

 

 

Λεξιλογικά

 

ψηφίδες θαυμάζω τινός: απορώ κάποιον, παραξενεύομαι με κάποιον

ψηφίδες καταισχύνω τινά: ντροπιάζω κάποιον

ψηφίδες περιιδεῖν: του ρ. περιοράω-περιορῶ, περιορῶ + κατηγορηματική: ανέχομαι, επιτρέπω

ψηφίδες τάξις: θέση, γραμμή μάχης, θέση μάχης

ψηφίδες ἐφίσταμαι: επικρέμαμαι, απειλούμαι

ψηφίδες φυλακτέον: δεῖ φυλάττειν: φυλάττομαι τι: προφυλάσσομαι από κάτι

ψηφίδες φαίνομαι + ειδικό : δίνω την εντύπωση

ψηφίδες διαπράττομαί τι: κατορθώνω, πετυχαίνω

ψηφίδες συγχωρῶ τινί: υποχωρώ

ψηφίδες ἀξιόω-ῶ + τελ.: έχω την αξίωση, κρίνω άξιο

ψηφίδες ἀπολείπομαι τινος: υστερώ

 

Χρησιμοποίησε το λεξικό των H.G. Liddell & R. Scott για τις άγνωστες λέξεις ψηφίδες

 

 

Σύνταξη - Μετάφραση

 

Για τη συντακτική ανάλυση: για υπολογιστή, πέρνα τον δείκτη πάνω από τις λέξεις, για οθόνη αφής χτύπα τη λέξη.
Για τη μετάφραση της κάθε σειράς πάτα τον αριθμό. Για όλη τη μετάφραση πάτα

 



 

1η ἡγοῦμαι, σιωπάω-ῶ, συμβουλεύω, αἱρέομαι-οῦμαι: να γραφτούν τα απαρέμφατα των ρημάτων στη φωνή που βρίσκονται. Για τα ρήματα μέσης φωνής να γραφτούν και οι τύποι της παθητικής.

 

ΕνεστώταςΜέλλονταςΑόριστοςΠαρακείμενος
καταισχύνειν καταισχυνεῖν καταισχῦναι κατῃσχυγκέναι
περιορᾶν περιόψεσθαι περιιδεῖν περιεωρακέναι
ὁρᾶσθαι ὀφθήσεσθαι ἰδέσθαι, ὀφθῆναι ὦφθαι / ἑωρᾶσθαι
ἀπολείπεσθαι ἀπολείψεσθαι,
ἀπολειφθήσεσθαι
ἀπολιπέσθαι,
ἀπολειφθῆναι
ἀπολελεῖφθαι
λείπουσαν λείψουσαν λιποῦσαν λελοιπυῖαν
ἐφισταμένων ἐπιστησομένων,
ἐπισταθησομένων
ἐπιστησαμένων,
ἐπιστάντων, ἐπισταθέντων
ἐφεστώτων, ἐφεστηκότων

 

2η κατέστησαν, φανησόμεθα: να γίνει εγκλιτική αντικατάσταση.

 

οριστικήυποτακτικήευκτικήπροστακτική
κατέστησαν καταστῶσιν κατασταίησαν / κατασταῖεν καταστάντων / καταστήτωσαν
φανησόμεθα   φανησοίμεθα  

 

 


 

 

Σχετικές σελίδες:

Ελληνικός Πολιτισμός Σχηματισμός μετοχής

Ελληνικός Πολιτισμός Κλίση των μετοχών

Ελληνικός Πολιτισμός Τα είδη της μετοχής

Ελληνικός Πολιτισμός Απρόσωπα ρήματα - απρόσωπες εκφράσεις - απρόσωπη σύνταξη - δοτική προσωπική

Ελληνικός Πολιτισμός Ειδικό-Τελικό, Έναρθρο-άναρθρο απαρέμφατο

Ελληνικός Πολιτισμός Σχηματισμός απαρέμφατου

εξωτερικός σύνδεσμος Ρηματικά επίθετα σε -τέος

Ελληνικός Πολιτισμός Οι δευτερεύουσες προτάσεις