Ὅδε μὴν Αἵμων, παίδων τῶν σῶν

νέατον γέννημ'· ἆρ' ἀχνύμενος

[τῆς μελλογάμου νύμφης]

τάλιδος ἥκει μόρον Ἀντιγόνης,

ἀπάτας λεχέων ὑπεραλγῶν;                        630

Ο κορυφαίος βλέποντας τον Αίμονα να έρχεται διερωτάται για τις προθέσεις του

Τάχ' εἰσόμεσθα μάντεων ὑπέρτερον.

Ὦ παῖ, τελείαν ψῆφον ἆρα μὴ κλύων 

τῆς μελλονύμφου πατρὶ λυσσαίνων πάρει; 

ἢ σοὶ μὲν ἡμεῖς πανταχῇ δρῶντες φίλοι; 

Αντίθετες οι εκτιμήσεις του χορού και του Κρέοντα για τη στάση που θα κρατήσει ο Αίμονας

Πάτερ, σός εἰμι καὶ σύ μοι γνώμας ἔχων     635 

χρηστὰς ἀπορθοῖς, αἷς ἔγωγ' ἐφέψομαι. 

Ἐμοὶ γὰρ οὐδεὶς ἀξιώσεται γάμος 

μείζων φέρεσθαι σοῦ καλῶς ἡγουμένου.

Πατέρα είμαι δικός σου κι εσύ  με καθοδηγείς με τις καλές σου συμβουλές, που εγώ θα ακολουθήσω. γιατί εγώ δε βάζω κανένα γάμο πάνω απ' τη δική σου συνετή καθοδήγηση

Οὕτω γάρ, ὁ παῖ, χρὴ διὰ στέρνων ἔχειν,

γνώμης πατρῴας πάντ' ὄπισθεν ἑστάναι.         640

Τούτου γὰρ οὕνεκ' ἄνδρες εὔχονται γονὰς

κατηκόους φύσαντες ἐν δόμοις ἔχειν,

ὡς καὶ τὸν ἐχθρὸν ἀνταμύνωνται κακοῖς

καὶ τὸν φίλον τιμῶσιν ἐξ ἴσου πατρί.

Ὅστις δ', ἀνωφέλητα φιτύει τέκνα                   645

τί τόνδ' ἂν εἴποις ἄλλο πλὴν αὑτῷ πόνους

φῦσαι, πολὺν δὲ τοῖσιν ἐχθροῖσιν γέλων;

Μὴ νύν ποτ', ὁ παῖ, τὰς φρένας γ' ὑφ' ἡδονῆς

γυναικὸς οὕνεκ' ἐκβάλῃς, εἰδὼς ὅτι

ψυχρὸν παραγκάλισμα τοῦτο γίγνεται,         650

γυνὴ κακὴ ξύνευνος ἐν δόμοις. Τί γὰρ

γένοιτ' ἂν ἕλκος μεῖζον ἢ φίλος κακός;

Ἀλλὰ πτύσας ὡσεί τε δυσμενῆ μέθες

τὴν παῖδ' ἐν Ἅιδου τήνδε νυμφεύειν τινί.

Ἐπεὶ γὰρ αὐτὴν εἷλον ἐμφανῶς ἐγὼ                655

πόλεως ἀπιστήσασαν ἐκ πάσης μόνην,

ψευδῆ γ' ἐμαυτὸν οὐ καταστήσω πόλει,

ἀλλὰ κτενῶ. Πρὸς ταῦτ' ἐφυμνείτω Δία

ξύναιμον· εἰ γὰρ δὴ τά γ' ἐγγενῆ φύσει

ἄκοσμα θρέψω, κάρτα τοὺς ἔξω γένους.         660

Ἐν τοῖς γὰρ οἰκείοισιν ὅστις ἔστ' ἀνὴρ

χρηστός, φανεῖται κἀν πόλει δίκαιος ὤν.

Ὅστις δ' ὑπερβὰς ἢ νόμους βιάζεται

ἢ τοὐπιτάσσειν τοῖς κρατύνουσιν νοεῖ,

οὐκ ἔστ' ἐπαίνου τοῦτον ἐξ ἐμοῦ τυχεῖν.         665

Ἀλλ' ὃν πόλις στήσειε, τοῦδε χρὴ κλύειν

καὶ σμικρὰ καὶ δίκαια καὶ τἀναντία.

Καὶ τοῦτον ἂν τὸν ἄνδρα θαρσοίην ἐγὼ

καλῶς μὲν ἄρχειν, εὖ δ' ἂν ἄρχεσθαι θέλειν,

δορός τ' ἂν ἐν χειμῶνι προστεταγμένον          670

μένειν δίκαιον κἀγαθὸν παραστάτην.    

Ἀναρχίας δὲ μεῖζον οὐκ ἔστιν κακόν·

αὕτη πόλεις ὄλλυσιν, ἥδ' ἀναστάτους

οἴκους τίθησιν, ἥδε συμμάχου δορὸς

τροπὰς καταρρήγνυσι· τῶν δ' ὀρθουμένων     675

σῴζει τὰ πολλὰ σώμαθ' ἡ πειθαρχία.

Οὕτως ἀμυντέ' ἐστὶ τοῖς κοσμουμένοις, 

κοὔτοι γυναικὸς οὐδαμῶς ἡσσητέα·

κρεῖσσον γάρ, εἴπερ δεῖ, πρὸς ἀνδρὸς ἐκπεσεῖν,

κοὐκ ἂν γυναικῶν ἥσσονες καλοίμεθ' ἄν.      680

Έτσι, παιδί μου, πρέπει να σκέφτεσαι, πάντα να ακολουθείς την πατρική γνώμη. Γι' αυτό άλλωστε εύχονται οι άνθρωποι να αποχτούν και να 'χουν πειθαρχικά παιδιά στο σπίτι, για να μπορούν τον εχθρό να εκδικούνται και το φίλο εξίσου όπως κι ο πατέρας να τιμούν. Μα όποιος φέρνει στον κόσμο άχρηστα παιδιά, τι άλλο θα του πεις παρά πως γέννησε στον εαυτό του βάσανα και στους εχθρούς του περίγελο μεγάλο; Μη χάσεις λοιπόν ποτέ τα λογικά σου, γιε μου, από τον πόθο κάποιας γυναίκας, με την επίγνωση ότι είναι κρύο τ' αγκάλιασμα —κακή γυναίκα σαν έχεις στο σπίτι σου για σύζυγο. Γιατί ποια πληγή μπορεί να 'ναι μεγαλύτερη από τον κακό το φίλο; Αλλά αφού περιφρονήσεις αυτήν την κόρη σαν εχθρό σου, στείλε την στον Άδη να παντρευτεί με κάποιον άλλο. Κι αφού μόνη αυτή απ' όλη την πόλη έπιασα εγώ φανερά να παραβαίνει τη διαταγή μου, δε θ' αποδειχτώ ψεύτης μπροστά στους συμπολίτες μου αλλά θα τη σκοτώσω. Γι' αυτά ας φωνάζει κι ας επικαλείται το Δία τον προστάτη της συγγένειας· γιατί αν τους συγγενείς μου τους θρέψω εγώ αντάρτες, τους ξένους θα 'χω ακόμα χειρότερους. Όποιος βέβαια νοικοκύρης καλός είναι στο σπίτι του, δίκαιος θα φανεί και της χώρας κυβερνήτης. Όποιος όμως από υπεροψία ή τους νόμους παραβιάζει ή θέλει να επιβάλλεται σ' όσους κυβερνούν, από μένα αυτός ποτέ έπαινο δε θα 'χει. Μα όποιον η πόλη εκλέξει άρχοντα, πρέπει να τον υπακούμε και στα μικρά και στα δίκαια και στα αντίθετα τους. Κι αυτός ο άνθρωπος θα πίστευα εγώ πως κυβερνά καλά και θα ήθελε να υπακούει ο ίδιος κι αν προσταχτεί στη θύελλα της μάχης στη θέση του θα μείνει σταθερός κι αντρείος συμπολεμιστής. Κι από την αναρχία δεν υπάρχει μεγαλύτερο κακό· αυτή και πόλεις καταστρέφει και σπίτια αναστατώνει, και στον πόλεμο διασκορπίζει τους συμμάχους και τη φυγή τους προκαλεί. Μα τους πολλούς που μένουν υπάκουοι στους αρχηγούς τους τους σώζει η πειθαρχία. Έτσι πρέπει να υπερασπιζόμαστε το νόμο και την τάξη και να μη νικιόμαστε με κανένα τρόπο από μια γυναίκα· γιατί αν χρειαστεί καλύτερο είναι απ' άντρα το θρόνο μου να χάσω, και δε θα πουν πως νικήθηκα από γυναίκες.

Ἡμῖν μέν, εἰ μὴ τῷ χρόνῳ κεκλέμμεθα,

λέγειν φρονούντως ὧν λέγεις δοκεῖς πέρι.

Πάτερ, θεοὶ φύουσιν ἀνθρώποις φρένας,

πάντων ὅσ' ἐστὶ χρημάτων ὑπέρτατον·

Ἐγὼ δ' ὅπως σὺ μὴ λέγεις ὀρθῶς τάδε,            685

οὔτ' ἂν δυναίμην μήτ' ἐπισταίμην λέγειν·

γένοιτο μεντἂν χἀτέρῳ καλῶς ἔχον.

Σοῦ δ' οὖν πέφυκα πάντα προσκοπεῖν ὅσα

λέγει τις ἢ πράσσει τις ἢ ψέγειν ἔχει·

τὸ γὰρ σὸν ὄμμα δεινὸν ἀνδρὶ δημότῃ              690

λόγοις τοιούτοις, οἷς σὺ μὴ τέρψῃ κλύων.

Ἐμοὶ δ' ἀκούειν ἔσθ' ὑπὸ σκότου τάδε,

τὴν παῖδα ταύτην οἷ' ὀδύρεται πόλις,

πασῶν γυναικῶν ὡς ἀναξιωτάτη

κάκιστ' ἀπ' ἔργων εὐκλεεστάτων φθίνει·        695

ἥτις τὸν αὑτῆς αὐτάδελφον ἐν φοναῖς

πεπτῶτ' ἄθαπτον μήθ' ὑπ' ὠμηστῶν κυνῶν

εἴασ' ὀλέσθαι μήθ' ὑπ' οἰωνῶν τινος·

οὐχ ἥδε χρυσῆς ἀξία τιμῆς λαχεῖν;

τοιάδ' ἐρεμνὴ σῖγ' ἐπέρχεται φάτις.                 700

Ἐμοὶ δέ σοῦ πράσσοντος εὐτυχῶς, πάτερ,

οὐκ ἔστιν οὐδὲν κτῆμα τιμιώτερον·

τί γὰρ πατρὸς θάλλοντος εὐκλείας τέκνοις

ἄγαλμα μεῖζον, ἢ τί πρὸς παίδων πατρί; 

Μή νυν ἓν ἦθος μοῦνον ἐν σαυτῷ φόρει,         705

ὡς φῄς σύ, κοὐδὲν ἄλλο, τοῦτ' ὀρθῶς ἔχειν·

ὅστις γὰρ αὐτὸς ἢ φρονεῖν μόνος δοκεῖ,

ἢ γλῶσσαν, ἣν οὐκ ἄλλος, ἢ ψυχὴν ἔχειν,

οὗτοι διαπτυχθέντες ὤφθησαν κενοί.

Ἀλλ' ἄνδρα, κεἴ τις ᾖ σοφός, τὸ μανθάνειν     710

πόλλ' αἰσχρὸν οὐδὲν καὶ τὸ μὴ τείνειν ἄγαν.

Ὁρᾷς παρὰ ῥείθροισι χειμάρροις ὅσα

δένδρων ὑπείκει, κλῶνας ὡς ἐκσῴζεται, 

τὰ δ' ἀντιτείνοντ' αὐτόπρεμν' ἀπόλλυται.

Αὔτως δὲ ναὸς ὅστις ἐγκρατῆ πόδα                  715

τείνας ὑπείκει μηδέν, ὑπτίοις κάτω

στρέψας τὸ λοιπὸν σέλμασιν ναυτίλλεται.

Ἀλλ' εἶκε θυμῷ καὶ μετάστασιν δίδου.

Γνώμη γὰρ εἴ τις κἀπ' ἐμοῦ νεωτέρου

πρόσεστι, φήμ' ἔγωγε πρεσβεύειν πολὺ          720

φῦναι τιν' ἄνδρα πάντ' ἐπιστήμης πλέων·

εἰ δ' οὖν, φιλεῖ γὰρ τοῦτο μὴ ταύτῃ ῥέπειν,

καὶ τῶν λεγόντων εὖ καλὸν τὸ μανθάνειν.

Πατέρα μου, οι θεοί νου στους ανθρώπους δίνουν, το πιο μεγάλο απ' όλα τα αγαθά που υπάρχουν. Κι εγώ δε θα μπορούσα να πω ότι δεν είναι σωστά τα λόγια που είπες κι είθε ποτέ να μη μάθω να το λέω αυτό. Μπορεί όμως κι άλλος να 'χει γνώμη φρόνιμη. Κι εγώ φυσικά πριν από σε πληροφορούμαι όσα για σένα λένε ή κάνουν ή σε κατηγορούν γιατί φοβερή είναι η ματιά σου για τον πολίτη να πει μπροστά σου λόγια που σαν τ' ακούσεις θα δυσαρεστηθείς. Εγώ όμως αυτά κρυφά μπορώ ν' ακούω, πόσο η πόλη για την κόρη αυτή θρηνεί, που σαν να ήταν από όλες τις γυναίκες η πιο χειρότερη χάνεται με θάνατο ατιμωτικό για μια πράξη δοξασμένη· αυτή που τον αδελφό της που σκοτώθηκε στη μάχη άταφο δεν άφησε, μήτε να τον φάνε τα σαρκοβόρα σκυλιά " μήτε κανένα από τα όρνια. Λοιπόν δεν της αξίζει να τιμηθεί με χρυσό στεφάνι; Τέτοια λόγια κρυφά διαδίδονται στην πόλη. Μα για μένα, πατέρα, όταν είσαι εσύ ευτυχισμένος, δεν υπάρχει άλλο ακριβότερο αγαθό. Και ποια χαρά είναι μεγαλύτερη για τα παιδιά παρά η ευτυχία του πατέρα, ή ποια για τον πατέρα από την ευτυχία των παιδιών του; Μην έχεις λοιπόν μια μόνο γνώμη μέσα σου αγύριστη, ότι αυτό που λες εσύ είναι σωστό και τίποτ' άλλο. Γιατί όποιος φαντάζεται πως μόνος αυτός σκέφτεται σωστά ή έχει γλώσσα και ψυχή που άλλος δεν έχει, οι τέτοιοι άνθρωποι αν βαθύτερα εξεταστούν δείχνουν πως κούφιοι είναι. Μα ένας άντρας κι αν ακόμα είναι σοφός να μαθαίνει πολλά ντροπή δεν είναι και πρέπει να μην παρατραβά το σκοινί. Βλέπεις στις ακροποταμιές όσα δέντρα υποχωρούν στην ορμή του νερού σώζουν τα κλαδιά τους· όσα όμως αντιστέκονται χάνονται σύρριζα. Το ίδιο κι όποιος κυβερνήτης καραβιού τα πανιά παρατεντώσει και καθόλου δε λασκάρει, το σκάφος θ' αναποδογυρίσει, και θ' αρμενίζει στο εξής με το κατάστρωμα ανάποδα πεσμένο. Μα δώσε τόπο στην οργή κι άλλαξε γνώμη. Γιατί κι αν πρέπει και σε μένα που πιο νέος είμαι να δώσω συμβουλή, εγώ λέω πως είναι πολύ σπουδαίο σ' όλα κανείς πάνσοφος να γεννηθεί· αν όμως δε συμβαίνει αυτό, γιατί δεν είναι και πολύ συνηθισμένο, τότε είναι καλό να προσπαθεί να μάθει κανείς από εκείνους που φρόνιμα μιλούν.

 Ἄναξ, σέ τ' εἰκός, εἴ τι καίριον λέγει,

μαθεῖν, σέ τ' αὖ τοῦδ'· εὖ γὰρ εἴρηται διπλῇ.    725

Οἱ τηλικοίδε καὶ διδαξόμεσθα δὴ

φρονεῖν ὑπ' ἀνδρὸς τηλικοῦδε τὴν φύσιν;

Μηδὲν τὸ μὴ δίκαιον· εἰ δ' ἐγὼ νέος,  

οὐ τὸν χρόνον χρὴ μᾶλλον ἢ τἄργα σκοπεῖν.

Τίποτε να μη δεχτείς που δε θα 'ναι δίκαιο· κι αν εγώ είμαι νέος, δεν πρέπει να κοιτάς τα χρόνια παρά τα έργα.

Ἔργον γάρ ἐστι τοὺς ἀκοσμοῦντας σέβειν;  730

Οὐδ' ἂν κελεύσαιμ' εὐσεβεῖν  ἐς τοὺς κακούς. 

Ποτέ δε θα συμβούλευα να τιμούμε τους κακούς.

Οὐχ ἥδε γὰρ τοιᾷδ' ἐπείληπται νόσῳ;

Οὔ φησι Θήβης τῆσδ' ὁμόπτολις λεώς.

Αυτό όμως δεν τ' ομολογεί όλος ο λαός της Θήβας.

Πόλις γὰρ ἡμῖν ἁμὲ χρὴ τάσσειν ἐρεῖ;

Ὁρᾷς τόδ' ὡς εἴρηκας ὡς ἄγαν νέος;               735

Βλέπεις πως τώρα έχεις μιλήσει σαν να 'σουν πολύ νέος;

Ἄλλῳ γὰρ ἢ 'μοὶ χρή με τῆσδ' ἄρχειν χθονός;

Πόλις γὰρ οὐκ ἔσθ' ἥτις ἀνδρός ἐσθ' ἑνός.

Δεν υπάρχει πόλη που ν' ανήκει σ' έναν άνθρωπο.

Οὐ τοῦ κρατοῦντος ἡ πόλις νομίζεται;

Καλῶς ἐρήμης γ' ἂν σὺ γῆς ἄρχοις μόνος.

Ωραία θα κυβερνούσες μια έρημη χώρα μόνος.

Ὅδ', ὡς ἔοικε, τῇ γυναικὶ συμμαχεῖ.               740

Εἴπερ γυνὴ σύ· σοῦ γὰρ οὖν προκήδομαι.

Αν βέβαια είσαι συ γυναίκα - γιατί για σένα νοιάζομαι.

Ὦ παγκάκιστε, διὰ δίκης ἰὼν πατρί;

Οὐ γὰρ δίκαιά σ' ἐξαμαρτάνονθ' ὁρῶ.

Γιατί σε βλέπω να παίρνεις άδικες αποφάσεις.

Ἁμαρτάνω γὰρ τὰς ἐμὰς ἀρχὰς σέβων;

Οὐ γὰρ σέβεις, τιμάς γε τὰς θεῶν πατῶν.     745

Δεν τις υπερασπίζεις, γιατί καταπατείς τις τιμές που οφείλουμε στους νεκρούς.

Ὦ μιαρὸν ἦθος καὶ γυναικὸς ὕστερον.

Οὔ τἂν ἕλοις ἥσσω γε τῶν αἰσχρῶν ἐμέ.

Δε θα με βρεις τουλάχιστο σ' αισχρές πράξεις να παρασύρομαι.

Ὁ γοῦν λόγος σοι πᾶς ὑπὲρ κείνης ὅδε.

Καὶ σοῦ γε κἀμοῦ, καὶ θεῶν τῶν νερτέρων.

Και για σένα όμως και για μένα και για τους θεούς του Άδη.

Ταύτην ποτ' οὐκ ἔσθ' ὡς ἔτι ζῶσαν γαμεῖς.    750

Ἣδ' οὖν θανεῖται καὶ θανοῦσ' ὀλεῖ τινα.

θα πεθάνει βέβαια αυτή και με το θάνατο της άλλον θα αφανίσει.

Ἦ κἀπαπειλῶν ὦδ' ἐπεξέρχῃ θρασύς;

Τίς δ' ἔστ' ἀπειλὴ πρὸς κενὰς γνώμας λέγειν;

Τι απειλή είναι αυτή ν' αντιμιλώ σ' ανόητες σκέψεις;

Κλαίων φρενώσεις, ὢν φρενῶν αὐτὸς κενός.

Εἰ μὴ πατὴρ ἦσθ', εἶπον ἄν σ' οὐκ εὖ φρονεῖν.  755

Αν πατέρας μου δεν ήσουν θα σου 'λεγα πως εσύ μυαλό δεν έχεις.

Γυναικὸς ὢν δούλευμα, μὴ κώτιλλέ με.

Βούλει λέγειν τι καὶ λέγων μηδὲν κλύειν; 

Εσύ θέλεις μόνο να μιλάς και καθόλου να μην ακούς τον άλλο;

Ἄληθες; ἀλλ' οὐ, τόνδ' Ὄλυμπον, ἴσθ' ὅτι,

χαίρων ἐπὶ ψόγοισι δεννάσεις ἐμέ.

Ἄγαγε τὸ μῖσος, ὡς κατ' ὄμματ' αὐτίκα          760

παρόντι θνῄσκῃ πλησία τῷ νυμφίῳ.     

Οὐ δῆτ' ἔμοιγε, τοῦτο μὴ δόξῃς ποτέ,

οὔθ' ἥδ' ὀλεῖται πλησία, σύ τ' οὐδαμᾷ

τοὐμὸν προσόψει κρᾶτ' ἐν ὀφθαλμοῖς ὁρῶν,

ὡς τοῖς θέλουσι τῶν φίλων μαίνῃ ξυνών.        765

Όχι ποτέ -τούτο ποτέ να μην πιστέψεις- αυτή δε θα πεθάνει κοντά μου κι εσύ μπροστά στα μάτια σου ποτέ δε θα με ξαναδείς, για να δείχνεις την τρέλα σου σε όσους θέλουν απ' τους φίλους σου.

Ἁνὴρ, ἄναξ, βέβηκεν ἐξ ὀργῆς ταχύς·

νοῦς δ' ἐστὶ τηλικοῦτος ἀλγήσας βαρύς.

Δράτω, φρονείτω μεῖζον ἢ κατ' ἄνδρ' ἰών·

τώ δ' οὖν κόρα τώδ' οὐκ ἀπαλλάξει μόρου.

Ἄμφω γὰρ αὐτὼ καὶ κατακτεῖναι νοεῖς;        770

Οὐ τήν γε μὴ θιγοῦσαν· εὖ γὰρ οὖν λέγεις.

Μόρῳ δὲ ποίῳ καί σφε βουλεύῃ κτανεῖν;

Ἄγων ἔρημος ἔνθ' ἂν ᾖ  βροτῶν στίβος

κρύψω πετρώδει ζῶσαν ἐν κατώρυχι,

φορβῆς τοσοῦτον ὡς ἄγος μόνον προθείς,       775

ὅπως μίασμα πᾶσ' ὑπεκφύγῃ πόλις·

κἀκεῖ τὸν Ἅιδην, ὃν μόνον σέβει θεῶν,

αἰτουμένη που τεύξεται τὸ μὴ θανεῖν,

ἢ γνώσεται γοῦν ἀλλὰ τηνικαῦθ' ὅτι

πόνος περισσός ἐστι τἀν Ἅιδου σέβειν.            780