Αύξηση 30% στο τραπέζι – Τα σενάρια για τη ΔΕΘ και η πρόταση του ΟΟΣΑ

Αύξηση της τάξης του 30% στο επίδομα παιδιού Α21 βρίσκεται στο επίκεντρο των κυβερνητικών σχεδιασμών ενόψει των ανακοινώσεων στη Διεθνή Έκθεση Θεσσαλονίκης (ΔΕΘ), με την τελική απόφαση για το ύψος και τον χρόνο εφαρμογής της παρέμβασης να μην έχει ακόμη οριστικοποιηθεί.

Το συγκεκριμένο σενάριο για το επίδομα παιδιού συνδέεται άμεσα με τη μελέτη του ΟΟΣΑ, ο οποίος εξέτασε διαφορετικές επιλογές για την ενίσχυση των οικογενειών με παιδιά στην Ελλάδα. Στο βασικό σενάριο που εξετάστηκε, τα ποσά του επιδόματος αυξάνονται κατά 30%, χωρίς να αλλάζουν τα ισχύοντα εισοδηματικά κριτήρια και ο τρόπος με τον οποίο καθορίζονται οι δικαιούχοι.

Σήμερα το Α21 είναι εισοδηματικά κλιμακούμενο. Για το πρώτο και το δεύτερο παιδί, το ποσό διαμορφώνεται στα 70, 42 ή 28 ευρώ τον μήνα ανά παιδί, ανάλογα με την εισοδηματική κατηγορία, ενώ από το τρίτο παιδί και μετά τα αντίστοιχα ποσά διπλασιάζονται σε 140, 84 ή 56 ευρώ.

Εφόσον εφαρμοζόταν οριζόντια αύξηση 30%, τα ποσά θα διαμορφώνονταν ενδεικτικά ως εξής:

• Από 70 σε 91 ευρώ τον μήνα για κάθε παιδί στην υψηλότερη κλίμακα
• Από 42 σε 54,60 ευρώ στη μεσαία
• Από 28 σε 36,40 ευρώ στη χαμηλότερη

Για οικογένειες με περισσότερα παιδιά, η ενίσχυση θα αυξανόταν αντίστοιχα, καθώς τα ποσά από το τρίτο παιδί και μετά είναι υψηλότερα.

Κόστος 200 εκατ. ευρώ για τον προϋπολογισμό

Το οικονομικό αποτύπωμα της συγκεκριμένης παρέμβασης είναι σημαντικό. Σύμφωνα με τον ΟΟΣΑ, η αύξηση του επιδόματος κατά 30% θα απαιτούσε περίπου 200 εκατ. ευρώ επιπλέον ετησίως.

Σήμερα η Ελλάδα διαθέτει περίπου 700 εκατ. ευρώ ετησίως για το επίδομα παιδιού, σύμφωνα με τα στοιχεία που χρησιμοποιεί ο ΟΟΣΑ για το 2024. Παράλληλα, περίπου 400 εκατ. ευρώ κατευθύνονται μέσω του σχετικού με το παιδί σκέλους της φορολογικής πίστωσης για εισόδημα από εργασία, συνταξιοδότηση και αγροτική δραστηριότητα.

Ο ΟΟΣΑ υποστηρίζει ότι η αύξηση του Α21 είναι πιο αποτελεσματική επιλογή εάν ο στόχος είναι η μείωση της παιδικής φτώχειας, καθώς το όφελος κατευθύνεται περισσότερο στα χαμηλότερα εισοδηματικά στρώματα. Με βάση την προσομοίωση του Οργανισμού, το μέτρο θα μείωνε το συνολικό ποσοστό φτώχειας κατά 0,45 ποσοστιαίες μονάδες και την παιδική φτώχεια κατά 1,42 μονάδες.

Τα εισοδηματικά κριτήρια

Κρίσιμο στοιχείο στο σενάριο του ΟΟΣΑ είναι ότι δεν προβλέπεται αλλαγή στα εισοδηματικά κριτήρια. Δηλαδή, η αύξηση θα αφορά τα ποσά που λαμβάνουν οι ήδη δικαιούχοι, χωρίς να διευρύνεται αυτομάτως ο αριθμός των οικογενειών που δικαιούνται το επίδομα.

Το Α21 υπολογίζεται με βάση το ισοδύναμο οικογενειακό εισόδημα και τον αριθμό των εξαρτώμενων παιδιών, ενώ για το επίδομα του 2026 λαμβάνονται υπόψη τα στοιχεία της τελευταίας εκκαθαρισμένης φορολογικής δήλωσης.

Διαφορετικές κατευθύνσεις ενίσχυσης

Ο ΟΟΣΑ δεν εξετάζει μόνο την αύξηση του Α21. Συγκρίνει την ενίσχυση του επιδόματος παιδιού με μια εναλλακτική επιλογή, την αύξηση κατά 76% του παιδικού σκέλους της φορολογικής πίστωσης. Και οι δύο παρεμβάσεις έχουν εκτιμώμενο κόστος περίπου 200 εκατ. ευρώ, αλλά διαφορετικό αποτέλεσμα στην κατανομή του οφέλους.

Η αύξηση του Α21 θεωρείται από τον ΟΟΣΑ πιο προοδευτική, καθώς κατευθύνει μεγαλύτερο μέρος της ενίσχυσης στα χαμηλότερα εισοδήματα. Αντίθετα, η φορολογική παρέμβαση θα ωφελούσε περισσότερο τα μεσαία εισοδήματα.

Έτσι, η τελική επιλογή της κυβέρνησης δεν αφορά μόνο το πόσα χρήματα θα δοθούν, αλλά και το σε ποιες οικογένειες θα κατευθυνθούν, με δεδομένο το δημοσιονομικό κόστος κάθε επιλογής.